Eνα ακόμη στυγερό έγκλημα συγκλονίζει το πανελλήνιο... Αστυνομικοί, ρεπόρτερ, νοικοκυρές, τηλεθεατές προσπαθούν να βρουν την άκρη του νήματος. Να εξιχνιάσουν την υπόθεση και να τη βάλουν στο αρχείο. Την ίδια στιγμή μια σκληρά εργαζόμενη γυναίκα και μητέρα προσπαθεί μέσα από τους δαιδαλώδεις διαδρόμους του Διαδικτύου να δει «πέρα από την αλήθεια του θύτη και του θύματος».

Οταν ο άνθρωπος ξεπερνά τα όριά του και ο χρόνος χάνει τη σημασία του, όταν η στιγμή γίνεται μια ολόκληρη ζωή, μια λεπτή κόκκινη γραμμή όπου τα πάντα ενώνονται και το τέλος συναντά την αρχή, η Composition Doll -κατά κόσμον Νίνα Κουλετάκη- προσπαθεί να εξιχνιάσει φρικτές και σκοτεινές ιστορίες μέσα από το blog της.

Πρόκειται για το «Εγκλημα και Τιμωρία» (eglima.wordpress.com), το οποίο ασχολείται με την αστυνομική λογοτεχνία και κυρίως με εγκλήματα που έχουν συγκλονίσει το πανελλήνιο αλλά και ολόκληρο τον κόσμο. Στο εξωτερικό, Αμερική και Ευρώπη, υπάρχουν δεκάδες τέτοια sites, αλλά στον ελλαδικό χώρο και στην ελληνική γλώσσα ειδικότερα είναι το πρώτο και μέχρι στιγμής το μοναδικό.
Δεν έχει συμπληρώσει ακόμα τρία χρόνια ζωής και έχει ήδη φανατικό αναγνωστικό κοινό. Πολύτιμος και ανεκτίμητος συνεργάτης της σε αυτή την προσπάθεια είναι ο συγγραφέας αστυνομικών μυθιστορημάτων Γιάννης Ράγκος, ο δημοσιογράφος που διεξάγει τις έρευνες στην άκρως επιτυχημένη σειρά «Κόκκινος Κύκλος» του Πάνου Κοκκινόπουλου.

Η «Espresso» εντόπισε τη δαιμόνια Ελληνίδα ντετέκτιβ του Διαδικτύου και βυθίστηκε στην... άβυσσο που κρύβει μυστικά και ανείπωτες ιστορίες.

- Κυρία Κουλετάκη, πώς, πότε και με ποια αφορμή ξεκίνησε η δημιουργία του πρώτου ελληνικού site με ιστορίες εγκλημάτων και δη ανεξιχνίαστων, το οποίο τιτλοφορείται «Εγκλημα και Τιμωρία»;
Η πρώτη καταχώριση στο blogg έγινε τον Αύγουστο του 2006. Ως σκέψη με απασχολούσε αρκετό καιρό, καθώς δεν υπήρχε τίποτα αντίστοιχο στην ελληνική γλώσσα, παρά την πληθώρα των σχετικών sites σε πολλές άλλες γλώσσες, των οποίων ήμουν μανιώδης αναγνώστρια. Ετσι αποφάσισα να επιχειρήσω το αντίστοιχο στα ελληνικά. Ο στόχος ήταν ένας ιστότοπος αφιερωμένος στο έγκλημα, στα είδη του, στις επιστήμες που ασχολούνται με αυτό και στην αστυνομική λογοτεχνία. Σήμερα, τρία χρόνια μετά, εκτιμώ ότι ο στόχος επετεύχθη, καθώς είναι και παραμένει το μοναδικό στο είδος του στην ελληνική γλώσσα αφενός, αλλά και αποτελεί πλέον πηγή για σχετικές έρευνες. Οσο για τα ανεξιχνίαστα εγκλήματα, αποτελούν μόνο μία από τις είκοσι δύο θεματικές ενότητες του blog.

- Ποια είναι η κύρια επαγγελματική σας ασχολία;
Είμαι καθηγήτρια Γαλλικής και Αγγλικής, αλλά δεν διδάσκω από το 1987, οπότε και διορίστηκα στον Οργανισμό Λιμένος Πειραιώς, υπάλληλος του οποίου είμαι μέχρι σήμερα.

- Πόσες ώρες την ημέρα ασχολείστε με το blog;
H σωστή ερώτηση είναι πόσες ώρες τη νύχτα! Δουλεύω βράδια συνήθως, περισσότερο τα Σαββατοκύριακα. Οι ώρες δουλειάς για κάθε ανάρτηση είναι υπερβολικά πολλές και χωρίζονται σε διάφορα στάδια: την απόφαση για την επιλογή της υπόθεσης, την έρευνα και τη συγκέντρωση των στοιχείων, την αναζήτηση πρωτότυπων πηγών, όπου αυτό είναι εφικτό, πολύ διάβασμα και τέλος τη σταχυολόγηση των πιο σημαντικών στοιχείων, τη διασταύρωσή τους από όσο το δυνατόν περισσότερες πηγές και τη συγγραφή του άρθρου.

- Πόσο δύσκολη είναι για εσάς η συγκέντρωση όλων των στοιχείων για ένα στυγερό έγκλημα που έχει διαπραχθεί;
Αρκετά. Καθώς δεν υπάρχει σχετική ελληνική βιβλιογραφία, όλες οι πηγές, συμβατικές και διαδικτυακές, είναι σε ξένη γλώσσα. Βοηθάει πολύ το ότι μιλάω πέντε γλώσσες. Ετσι, έχω τη δυνατότητα να ανατρέχω σε διάφορες πηγές. Για να το επιτύχω αυτό είμαι μέλος σε διάφορες βιβλιοθήκες ξένων πανεπιστημίων, αστυνομικών διαδικτυακών τόπων σε διάφορα κράτη, συνδρομήτρια σε εφημερίδες και περιοδικά, χωρίς να παραμελώ να ενημερώνομαι και για τα σχετικά με το έγκλημα βιβλία που κυκλοφορούν.

- Κάποιοι σας αποκαλούν «Αγκάθα Κρίστι του Διαδικτύου». Εχετε επηρεαστεί από τα αστυνομικά μυθιστορήματα της συγγραφέως;
Η Κρίστι ήταν συγγραφέας, δημιουργούσε πρωτότυπο έργο, ως υλικό είχε τη φαντασία της. Εγώ απλώς διηγούμαι αληθινές ιστορίες με το δικό μου τρόπο, προσπαθώντας με κάθε τρόπο να βρίσκομαι όσο το δυνατόν πιο κοντά στην αλήθεια, παραθέτοντας και αξιολογώντας γεγονότα και πάντα συσχετίζοντάς τα με το κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο συνέβησαν. Τα βιβλία της Αγκάθα Κρίστι ήταν τα πρώτα αστυνομικής λογοτεχνίας που διάβασα, σε πολύ νεαρή ηλικία, δέκα μόλις χρόνων. Η Κρίστι ήταν αυτό που σήμερα θα λέγαμε «politically correct συγγραφέας αστυνομικών μυθιστορημάτων». Αυτό που εννοώ είναι ότι ποτέ στα βιβλία της δεν υπάρχουν σκηνές έντονης βίας ή λουτρά αίματος, γεγονός που τα καθιστά κατάλληλα για ένα περίεργο δεκάχρονο κοριτσάκι. Τα βιβλία της Αγκάθα Κρίστι, εκείνα από τις εκδόσεις Λυχνάρι, ήταν για μένα το πρώτο ορόσημο στο δρόμο της αστυνομικής λογοτεχνίας, ένα δρόμο που δεν έχω εγκαταλείψει στιγμή τα τελευταία τριάντα εννέα χρόνια. 

- Εχει συμβεί κάτι στην προσωπική σας ζωή ή σε κοντινό σας πρόσωπο που σας επηρέασε;
Οχι, το παραμικρό. Απολύτως τίποτα. Πρόκειται, προφανώς, περί διαστροφής! (γέλια)

- Πόσο πολύτιμη είναι για εσάς η βοήθεια του δημοσιογράφου και συγγραφέα αστυνομικών μυθιστορημάτων Γιάννη Ράγκου, ο οποίος συνεργάζεται με τον Πάνο Κοκκινόπουλο στη σειρά «Κόκκινος Κύκλος»;
Μοναδικά πολύτιμη. Ξέρετε, ο Γιάννης Ράγκος δεν έχει κάνει μόνο τον «Κόκκινο Κύκλο». Πολύ πιο πριν, στην εξαιρετική «Ανατομία ενός Εγκλήματος» είχε επίσης κάνει τη δημοσιογραφική έρευνα, καθώς και για τη «Διπλή Αλήθεια». Και ήταν ένας από τους σεναριογράφους στα «Ιχνη», το «CSI» a la grecque, χωρίς να υπολογίσουμε τα πολύ καλά αστυνομικά του μυθιστορήματα. Με τον Γιάννη γνωριστήκαμε μέσω του blog, ήταν αναγνώστης και σχολιαστής. Διαθέτει ένα εξαιρετικά μεγάλο και -επομένως- ανεκτίμητο αρχείο εγκληματικών υποθέσεων που συγκλόνισαν την ελληνική κοινή γνώμη. Ετσι, ανέλαβε να γράφει στο blog όλα τα εγκλήματα που έχουν διαπραχθεί στην Ελλάδα. Χωρίς τον Γιάννη -έχω ξαναπεί και θα το λέω διαρκώς- το blog θα ήταν μισό. Βέβαια, σήμερα έχουμε ξεφύγει από το στάδιο της συνεργασίας, είμαστε φίλοι, μπορώ να πω οικογένεια.

- Πιστεύετε ότι υπάρχει μια λεπτή κόκκινη γραμμή που μπορεί ο καθένας από εμάς να γίνει θύτης ή θύμα;
Αναμφισβήτητα. Θεωρώ ότι ο καθένας από εμάς είναι εν δυνάμει θύτης. Ολοι έχουμε την απόλυτα σκοτεινή πλευρά μας, όλοι κρύβουμε μέσα μας έναν εγκληματία. Το αν θα εκδηλωθεί ποτέ εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Εξαρτάται από τις ενδοοικογενειακές σχέσεις, το περιβάλλον μέσα στο οποίο θα αναπτυχθεί, τη διανοητική και ψυχική του υγεία, τη βία που θα δεχθεί στη ζωή του και το πώς θα τη διαχειριστεί, τις ηθικές του αντιστάσεις. Ευτυχώς, στους περισσότερους από εμάς ο εγκληματίας μέσα μας παραμένει εν υπνώσει για όλη τη ζωή μας. Και -εννοείται- με τον ίδιο τρόπο που μπορούμε να γίνουμε θύτες μπορούμε να γίνουμε και θύματα. Και μάλλον πιο εύκολα.

- Πιστεύετε ότι μπορεί κάποιος να διαπράξει το τέλειο έγκλημα; Αν έχει διαπραχθεί, ποιο κατά τη γνώμη σας ήταν αυτό;
Θεωρητικά το τέλειο έγκλημα δεν υπάρχει και όσοι προσπάθησαν να το καταφέρουν απέτυχαν οικτρά. Οσοι από αυτούς έμειναν ατιμώρητοι το οφείλουν στην καλή τους τύχη περισσότερο παρά στον ενδελεχή και προσεκτικό σχεδιασμό. Σκέφτομαι ότι ίσως τέλειο έγκλημα να μπορεί να είναι μόνο ένα εντελώς αναίτιο έγκλημα. Εγώ ή εσείς, ας πούμε, να κάνουμε ένα ταξίδι σε μια χώρα του εξωτερικού, να παραμονέψουμε και να σκοτώσουμε σε έναν έρημο δρόμο έναν εντελώς άγνωστό μας άνθρωπο με μοναδικό κριτήριο επιλογής το πέρασμά του από το συγκεκριμένο δρόμο. Και μετά να πάρουμε το πρώτο αεροπλάνο και να γυρίσουμε σπίτι μας! Αυτό ενδεχομένως να ήταν το τέλειο έγκλημα, μόνο που δεν θα μπορούσαμε να πάρουμε τα credits του, έτσι δεν είναι;

Ο Αθανασόπουλος και ο βιαστής-κανίβαλος

- Ποιο έγκλημα σας έχει συγκλονίσει περισσότερο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό και γιατί;
Με ιντριγκάρουν περισσότερο τα εγκλήματα των δολοφόνων κατά συρροή, γιατί όλοι τους είναι τόσο ίδιοι και ταυτόχρονα τόσο διαφορετικοί μεταξύ τους. Τα κίνητρά τους ποικίλλουν. Ο καθένας ακολουθεί το δικό του modus operandi, επιλέγει τα θύματά του για κάποιο λόγο απόλυτα διακριτό και λογικό για εκείνον. Και βέβαια, η αποκάλυψη και η σύλληψη συμβαίνουν αρκετά αργά, όχι πριν μετρήσουμε κάμποσα θύματα, γιατί ισχύει αυτό που είπαμε πιο πριν: Συνήθως ο δολοφόνος είναι ο άνθρωπος της διπλανής πόρτας, ο γείτονας, ο συνάδελφος, ο φίλος, ο συγγενής. Είναι αυτό «το πολύ καλό και ήσυχο παιδί» για το οποίο μιλούν οι γειτόνισσες στους δημοσιογράφους της τηλεόρασης στα επιτόπια ρεπορτάζ. Αν έπρεπε οπωσδήποτε να ξεχωρίσω κάποια από το διεθνή χώρο, θα επέλεγα εκείνα του Albert Fish, βιαστή, δολοφόνου και κανίβαλου, ενός ανθρώπου για τον οποίο οι πραγματογνώμονες που έκαναν την ψυχιατρική του εκτίμηση αποφάνθηκαν πως είχε όλες τις μέχρι τότε γνωστές διαστροφές, καθώς και σαράντα δύο (!) καινούργιες. Από τα δικά μας, σίγουρα μία από τις πρώτες θέσεις έχει η δολοφονία του Αθανασόπουλου, όχι τόσο για το έγκλημα αυτό καθαυτό όσο για το γεγονός ότι η οικογένεια, στην προσπάθειά της να βρει τρόπο να απαλλαγεί από το πτώμα, έζησε μαζί του μέσα στο σπίτι, σε περίοδο μάλιστα γιορτών, με σπίτι ανοιχτό που δεχόταν επισκέπτες. Ιδιομορφία υπάρχει ακόμα και στην ίδια τη δολοφονία, καθώς όταν αποτύχαινε ο ένας τρόπος, αμέσως προσπαθούσαν με έναν εναλλακτικό! Μετά προσπάθησαν να κάψουν το πτώμα για να το εξαφανίσουν και όταν απέτυχαν, το τεμάχισαν και το έβαλαν σε τσουβάλια που έριξαν στις όχθες του Κηφισού. Σήμερα μπορεί να μας φαίνεται απόλυτα συνηθισμένο, για την εποχή του όμως ήταν ιδιαίτερα σοκαριστικό. Συγκλόνισε την κοινή γνώμη και έφτασε να εμπνεύσει μέχρι και τραγούδι.

«Σε λίγα χρόνια θα έχουμε και κατά συρροή δολοφόνους»

- Οι Ελληνες δολοφόνοι έχουν ομοιότητες με τους αντίστοιχους του εξωτερικού; Εχουν υπάρξει Ελληνες μιμητές;
Ξέρετε, «ουδέν καινόν υπό τον ήλιον». Τα πάντα έχουν συμβεί, συμβαίνουν και θα συμβαίνουν. Δεν υπάρχουν πια πρωτότυπα εγκλήματα, παρ’ όλο που ο ανθρώπινος νους ήταν και παραμένει ιδιαίτερα εφευρετικός όταν πρόκειται να ασχοληθεί με τρόπους βασανισμού και μεθόδους εκτέλεσης του συνανθρώπου. Βλέπετε, το είδος μας στην εξελικτική του πορεία άφησε και αφήνει πίσω του ματωμένα χνάρια και τσακισμένα κορμιά. Τα εγκλήματα που έχουμε στην Ελλάδα είναι εγκλήματα τιμής (κυρίως στις δεκαετίες του '50 και του '60), εγκλήματα ιδιοκτησίας (σκοτώνω τον άλλο γιατί τα ζωντανά του έφαγαν το χορτάρι από το χωράφι μου), εγκλήματα οικονομικά (από τη ληστεία μιας τράπεζας μέχρι τα πολιτικοοικονομικά σκάνδαλα). Αυτά γίνονταν και εξακολουθούν να συμβαίνουν. Εχουν όμως προστεθεί και καινούργιες κατηγορίες εγκλημάτων στη χώρα μας. Το οργανωμένο έγκλημα, με κυριότερους τομείς δράσης την παράνομη διακίνηση μεταναστών, τη διακίνηση ναρκωτικών, το εμπόριο ανθρώπων με σκοπό τη σεξουαλική εκμετάλλευση, τη διακίνηση κλεμμένων αυτοκινήτων, την παραχάραξη του ευρώ, το λαθρεμπόριο, τις απάτες μεγάλης χρηματικής αξίας. Και ακόμη έχουμε εγκλήματα που χρησιμοποιούν τη σύγχρονη τεχνολογία (ηλεκτρονικούς υπολογιστές, Διαδίκτυο), καθώς και εγκλήματα τα οποία στηρίζονται στην εφευρετικότητα των δραστών (απάτες με χρήση πιστωτικών καρτών, επίτευξη παράνομων τραπεζικών δανείων, απόσπαση μεγάλων χρηματικών ποσών από πολίτες με απάτες / τεχνάσματα κ.λπ.). Ο κατά συρροή δολοφόνος δεν έχει κάνει δυναμικά την εμφάνισή του. Μετριούνται στα δάχτυλα του χεριού οι περιπτώσεις στα ελληνικά αστυνομικά χρονικά, φοβάμαι όμως πως θα πρέπει να τον περιμένουμε τα επόμενα χρόνια, μαζί με τον μαζικό δολοφόνο.

ΓΙΟΥΛΗ ΣΤΑΡΙΔΑ