Ο Γιώργος Πάντζας μιλάει από καρδιάς στην Espresso για την καριέρα του και για τους συναδέλφους που του λείπουν
Από τον Νίκο Νικόλιζα
Ειλικρινής, φιλοσοφημένος, αειθαλής και με μια ηρεμία που δύσκολα βρίσκεις στο καλλιτεχνικό στερέωμα πια. Ο Γιώργος Πάντζας, ο ηθοποιός που έχει τρέξει με 100 πάνω στο σανίδι, χαρίζοντάς μας μοναδικές στιγμές γέλιου στο θέατρο, στον κινηματογράφο και στην τηλεόραση, μπορεί πλέον, στα 89 του χρόνια, να μιλάει από την οικογενειακή θαλπωρή που του προσφέρει το υπέροχο σπίτι του στην περιοχή της Καλλιτεχνούπολης.
Αν και έχουμε κάνει και άλλες συνεντεύξεις στο παρελθόν μαζί, κάθε φορά με εκπλήσσει. Με εκπλήσσει με το πόσο σπουδαία πράγματα έχει ζήσει ως παιδί του πολέμου του ’40, και σήμερα, με μια φιλοσοφία γνώσεων που δύσκολα βρίσκεις σε άλλες γενιές ηθοποιών, μπορεί να προειδοποιεί τι μπορεί να επακολουθήσει.
Καθισμένος στην ξύλινη καρέκλα του γραφείου του, στο σπίτι του στην Καλλιτεχνούπολη, ο Γιώργος Πάντζας ανοίγει την καρδιά του στην «Espresso» και μιλάει για τον πόλεμο του Ιράν και πόσα λάθη έχει κάνει ο Τραμπ σε αυτό το κομμάτι. Αναφέρεται στο πώς ο ίδιος έζησε τη δολοφονία των 200 Ελλήνων στην Καισαριανή και πώς ένιωσε όταν βγήκαν στο φως οι περίφημες φωτογραφίες από τη συλλογή Χόιερ.
Μιλάει για τον συμμαθητή του Γιώργο Μαρίνο καθώς και για το πώς ο ίδιος πήρε την απόφαση να αποσυρθεί από το επάγγελμά του. Μια συνέντευξη άκρως συναισθηματική από έναν γόη του σινεμά που του άρεσε το γέλιο…
Βρισκόμαστε εν μέσω ενός πολέμου που κανείς δεν γνωρίζει το μέλλον του. Πόσο φοβάστε, αλήθεια, για αυτόν τον πόλεμο και τα επακόλουθα;
Πριν από τις τελευταίες εκλογές στις ΗΠΑ πίστευα ότι ο νέος «ειρηνοποιός» του κόσμου, ο κ. Τραμπ, θα έκανε κάτι καλύτερο. Αντιθέτως, όμως. Ας πάρουμε τα γεγονότα ένα προς ένα: Η επέμβαση στη Γάζα κόστισε 70.000 ψυχές και το 60% αυτών ήταν γυναίκες και παιδιά. Εν συνεχεία είχαμε 150.000 τραυματίες. Και έπειτα μια Γάζα πλέον η οποία είναι ερειπωμένη.
Αυτή είναι η πρώτη εικόνα για τον ειρηνοποιό κ. Τραμπ. Η δεύτερη εικόνα είναι με τη γκανγκστερική απαγωγή του Μαδούρο και της συζύγου του. Μην ξεχνάμε ότι τέτοιες απαγωγές έκανε και ο Αλ Καπόνε. Η τρίτη προσπάθεια είναι ότι είχε αρχίσει να κάνει συνομιλίες με την ηγεσία του Ιράν και να συζητούν για τρόπους ώστε να μην υπάρχει πυρηνική ενέργεια. Και ενώ είχε σχεδόν πείσει τους Ιρανούς, ξαφνικά επιτίθεται μαζί με τους Ισραηλινούς και βομβαρδίζει το Ιράν.
Με λίγα λόγια, ο πόλεμος γίνεται για να επωφεληθεί από τα πετρέλαια όλου του κόσμου ο κ. Τραμπ. Ίσως θεωρεί ότι ο πλανήτης τού ανήκει. Τον παρακαλώ, λοιπόν, προσωπικά: «Κύριε Τραμπ, δεν επιθυμούμε άλλη ειρήνη. Χορτάσαμε. Η δική σας ειρήνη είναι ένας συνεχής πόλεμος, που θα καταστρέψει όλο τον πλανήτη».
Εσείς, που έχετε και πολιτική εμπειρία, πού βλέπετε να φτάνει αυτό που βιώνουμε τώρα;
Όλα γίνονται για την ενέργεια. Και δεν υπολογίζει ούτε ο ίδιος ούτε οι άλλοι ηγέτες πόσο ακριβά κοστίζει στο νοικοκυριό η σημερινή κατάσταση. Στην Ελλάδα πλέον έχουμε μια τρομερή κατάσταση επιβίωσης. Στις 15 ημέρες τελειώνει ο μισθός και τα νοικοκυριά δεν έχουν να φάνε.
Αν τώρα ήσασταν στο θέατρο, θα τα καυτηριάζατε;
Θα τα έλεγα ακόμα πιο αιχμηρά απ’ ό,τι στα λέω εσένα. Κρίμα, γιατί ο αμερικανικός λαός πίστεψε σε αυτόν τον άνθρωπο και ότι θα φέρει την ειρήνη στον κόσμο!
Εσείς ήσασταν παιδί του πολέμου…
Βεβαίως. Γεννήθηκα το 1937 και είμαι 89 ετών πλέον. Έζησα πολλά δεινά από τον πόλεμο!
Αν ήσασταν σήμερα στα έδρανα της Βουλής, τι θα λέγατε στους συναδέλφους σας βουλευτές;
Πάντα αγωνιζόμουν για τον λαό, γιατί είμαι κομμάτι του λαού. Δούλεψα τόσα χρόνια νύχτα μέρα και απέκτησα μόνο ένα σπίτι. Νυχτερινό Γυμνάσιο τελείωσα. Δεν είχα παντελόνι να φορέσω. Και ό,τι έκανα, το έκανα με πολύ μόχθο. Δεν έκλεψα και δεν αδίκησα ποτέ κανέναν. Δεν αντέχω να βλέπω ανθρώπους να πλουτίζουν και ο κοσμάκης να παραμιλάει!
Από τα καλλιτεχνικά φύγατε αρκετά νωρίς…
Δεν θεωρώ ότι έφυγα νωρίς. Αντιθέτως, μάλιστα. Δούλεψα 50 ολόκληρα χρόνια χωρίς σταματημό. Και έφυγα από το επάγγελμα το 2008. Και είπα «νισάφι πια». Είχα μεγαλώσει, άλλωστε, και είπα με τη σύζυγό μου να ξεκουραστώ πια. Είπα «έχουν σειρά οι καινούργιοι πια»!
Το γευτήκατε όλο αυτό που ζήσατε στην υποκριτική τέχνη;
Αν το γεύτηκα; Αλίμονο. Το απόλαυσα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Όπου έπαιζα ήταν πάντα γεμάτα. Πού δεν έπαιξα και δεν είχα την αγάπη του κόσμου!
Τώρα βλέπετε θέατρο;
Τώρα με έχουν απορροφήσει η τηλεόραση και το διάβασμα! Σήμερα υπάρχουν νέοι συνάδελφοί μου οι οποίοι είναι καταπληκτικοί και ο κόσμος, απ’ ό,τι γνωρίζω, ανταποκρίνεται. Το θέατρο, άλλωστε, είναι δούναι και λαβείν!
Ποιος από τους παλιούς συναδέλφους σας λείπει περισσότερο;
Όλοι μου λείπουν. Προχθές «έφυγε» ο Γιώργος ο Μαρίνος, με τον οποίο ήμασταν μαζί στη σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Εγώ ήμουν στο 3ο έτος και εκείνος ήταν στο 1ο έτος. Ο Γιώργος ήταν ένα πολύ καλό παιδί, ευχάριστο, έξυπνο, με πολύ καλή φωνή. Νομίζω ήταν πολύ ταλαντούχος και showman πραγματικός, από αυτούς που σπάνια βγάζει η Ελλάδα. Επίσης «έφυγε» ο Χρήστος ο Βαλαβανίδης πριν από λίγες ημέρες. Άλλος ένας πολύ ωραίος ηθοποιός!
Σας λυπεί όλο αυτό;
Μόνο με λυπεί. Κάθε βράδυ τούς μιλάω στον ύπνο μου. Τους λέω «ο Θεός να αναπαύσει την ψυχούλα σας, καλό ταξίδι, εκεί πάνω που θα πάτε να κάνετε ωραίους θιάσους και να μου φιλήσετε τους υπόλοιπους συναδέλφους μου».
Με τη σύζυγό σας είστε πολλά χρόνια μαζί. Αν βάζατε σε μια ζυγαριά οικογένεια και καριέρα, πού θα έγερνε;
Με τη σύζυγό μου έχουμε δύο παιδιά: έναν γιο και μία κόρη. Η κόρη μου έχει κάνει τρία εγγόνια και ο γιος έναν εγγονό και πάμε και για δεύτερο. Στη ζωή μου εκείνα τα χρόνια το πρώτο πράγμα που με ενδιέφερε ήταν η δουλειά μου και μέσα από τη δουλειά μου η μετέπειτα ζωή μου. Σαν νέος άνθρωπος, ο σκοπός μου, η φιλοδοξία μου ήταν να πετύχω στη δουλειά μου και να προχωρήσω.
Μετά γνώρισα τη γυναίκα μου το 1979 και την παντρεύτηκα το 1980. Τότε ήμουν 42 ετών και έλεγα πως πρέπει να είμαι έτοιμος να παντρευτώ και να κάνω οικογένεια. Με λίγα λόγια, άρχισε το ρολόι του μυαλού να γυρνάει αντίστροφα. Ήθελα να με χαίρονται και τα παιδιά μου σε μια ηλικία όμορφη και να τα χαίρομαι. Έτσι ολοκλήρωσα τον κύκλο της ζωής όπως ήθελα!
Στα εγγόνια σας λέτε ιστορίες; Ξέρουν ποιος ήταν ο παππούς τους;
Αλίμονο. Πώς δεν ξέρουν. Της κόρης μου ειδικά τα παιδιά γνωρίζουν πολύ καλά την ιστορία μου.
Και για την πολιτική;
Η πολιτική είναι μέσα στο αίμα μου. Μεγάλωσα μέσα στην Κατοχή. Ο πατέρας μου ήταν αγωνιστής του ΕΑΜ και έκανε 17 χρόνια εξορία. Και αυτό έγινε γιατί δεν υπέγραφε για να απαρνηθεί αυτό που πίστευε. Τον έχω δει με βγαλμένα νύχια χεριών από βασανιστήρια. Τον έχω δει μαχαιρωμένο με ξιφολόγχη και τέσσερις μήνες να είναι ετοιμοθάνατος κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Έζησα τη βρομιά του φασισμού, έζησα τα γερμανικά στρατεύματα, τους σκοτωμούς, τις εκτελέσεις.
Είδα το αίμα των εκτελεσθέντων στην Καισαριανή, όταν εκτέλεσαν τους 200 κομμουνιστές της Καισαριανής. Και παίρνοντας οι Γερμανοί τα πτώματα με τα φορτηγά και κατεβαίνοντας την οδό Σκοπευτηρίου, τα αίματα των εκτελεσθέντων έτρεχαν μέσα στον δρόμο. Τα έχω δει όλα αυτά! Εμείς μέναμε εκείνα τα χρόνια στο τέρμα Παγκρατίου με τη μάνα μου, τον θείο μου και τη θεία μου. Ο θείος μου ήταν γυμνασιάρχης.
Καθώς πήγαινα για το σπίτι των θείων μου, στην πλατεία Ταχυδρομείου, καταφθάνουν έξι φορτηγά με Γερμανούς ταγματασφαλίτες. Κατεβαίνουν, σταματάνε ένα τραμ και ζητάνε από τον κόσμο να κατέβει. Τους βάζουν στη σειρά και από ένα φορτηγό φωνάζουν και κατεβαίνει ένας κουκουλοφόρος Έλληνας δωσίλογος. Δείχνει τρεις Έλληνες από το τραμ: «Αυτός, αυτός, αυτός» είπε. Πηγαίνουν οι Γερμανοί, σηκώνουν το όπλο και μπαμ, μπαμ, μπαμ, τους σκοτώνουν μπροστά στα μάτια μας.
Έπειτα τους ξάπλωσαν στην πλατεία και έγραψαν μια πινακίδα: «Αυτοί ήταν Έλληνες οι οποίοι πρόδωσαν την Ελλάδα και τον Χίτλερ». Για τέτοια φρικαλέα πράγματα του πολέμου μιλάμε.
Άρα, όταν είδατε τις συγκλονιστικές φωτογραφίες που αποκαλύφθηκαν πρόσφατα από τη δολοφονία των 200 της Καισαριανής, θα ήρθαν πολλές μνήμες μπροστά σας…
Φυσικά. Γιατί εμείς τα ζούσαμε καθημερινά αυτά εκείνα τα χρόνια. Τα έζησα και με τον πατέρα μου, που τον μαχαίρωσαν στα πλευρά!
Παίξατε σε 35 ταινίες πρωταγωνιστικό ρόλο. Τα οικονομικά έσοδα που απολαμβάνετε πλέον αρκούν για τον Γιώργο Πάντζα;
Όπως είπατε και εσείς, έκανα 35 ταινίες και σε όλες έπαιξα πρωταγωνιστικό ρόλο. Από τον «Διόνυσο», που μας δίνουν τα πνευματικά δικαιώματα, το ανώτερο που έχω πάρει είναι 2.500 τον χρόνο. Άλλοτε και 1.500 ευρώ τον χρόνο. Όταν παίζονται στα κανάλια, έχετε αναρωτηθεί τι διαφημίσεις έχουν και πόσο κοστίζουν; Στην ουσία είναι σαν να μην παίρνω τίποτα, αν σκεφτείς ότι το μεγαλύτερο ποσό το παίρνουν τα κανάλια.
Από την άλλη, η σύνταξή μου είναι 850 ευρώ τον μήνα, με περισσότερα από 50 χρόνια ακατάπαυστης δουλειάς. Αυτά είναι, και πάλι λέω «δόξα τω Θεώ».