Ο ξυπόλητος βασιλιάς του Μαραθωνίου και το άδικο τέλος του

Στις 25 Οκτωβρίου 1973 σ’ όλον τον κόσμο κυριαρχούσε μια είδηση. Πέθανε ο Αμπέμπε Μπικίλα, ο Αιθίοπας Μαραθωνοδρόμος.

Ο κόσμος συγκινήθηκε όχι μόνο επειδή έφυγε μόλις στα 41 χρόνια του, αλλά επειδή η ζωή που του τάδωσε όλα απλόχερα τα πρώτα χρόνια κι ύστερα αποφάσισε να του τα πάρει πίσω με τον πιο σκληρό τρόπο.

Το 1960 έγινε διάσημος, όχι απλά επειδή κέρδισε τον Μαραθώνιο στην Αιώνια Πόλη στους Ολυμπιακούς Αγώνες που είχε διοργανώσει, αλλά επειδή έτρεξε ξυπόλητος απέναντι σε κορυφαίους αθλητές με ειδικά ανατομικά παπούτσια για μεγάλες αποστάσεις (υπήρχαν και τότε). Αυτή η… ιδιομορφία σκέπασε τα όλα τα άλλα. Ο πρώτος Αφρικανός που κερδίζει το αγώνισμα, η καλύτερη επίδοση ανεπίσημο παγκόσμιο ρεκόρ αφού στο αγώνισμα δεν υπάρχει επίσημο εξαιτίας των διαφορετικών διαδρομών που διανύουν οι αθλητές.

Ξυπόλητος τερματίζει στη Ρώμη το 1960

Ήταν ένα παιδί από μια επαρχία της Αιθιοπίας, φτωχό που αναζήτησε μια θέση στην Αυτοκρατορική Φρουρά του Χαϊλέ Σελασιέ για να έχει ένα σταθερό εισόδημα. Το τρέξιμο του άρεσε. Κάθε μέρα έτρεχε, για το κέφι του, γύρω στα 20 χιλιόμετρα.

Ήταν τυχερός, τότε, αφού ο Αυτοκράτορας είχε προσλάβει έναν Σουηδό γυμναστή για την εκγύμναση της φρουράς του. Λεγόταν Όνι Νισκάνεν. Τον παρατήρησε και διαπίστωσε ότι αυτός ο νεαρός έχει ανεξάντλητες, ότι χρειάζεται ένας Μαραθωνοδρόμος.

Τον πήρε από δίπλα, έπεισε και τους ανωτέρους του ότι μπορεί να δοξάσει την πατρίδα και τον Αυτοκράτορα κι άρχισε την προπόνηση.

Έχοντας τρέξει δύο όλους κι όλους Μαραθώνιους πάει στη Ρώμη. Του αγοράζει παπούτσια. Τα δοκιμάζει και τα πόδι του γεμίζουν φουσκάλες. Αποφασίζει να τρέξει ξυπόλητος.

Στην αφετηρία οι φωτογράφοι σκοπεύουν τα πόδια του κι όχι το πρόσωπό του, οι συναθλητές του χαμογελούν με την αφέλειά του. Το μετάνιωσαν πικρά.

Το 1961 έρχεται στην Αθήνα για να τρέξει στην κλασική διαδρομή, τρέχει και πάλι χωρίς παπούτσια και φυσικά κερδίζει.

Η συμμετοχή του στον Μαραθώνιο της Αθήνας το 1961

Τέσσερα χρόνια αργότερα είναι καταξιωμένος, επαναλαμβάνει τον άθλο του και στο Τόκιο. Γίνεται ο πρώτος αθλητής που κερδίζει back-to-back το αγώνισμα. Αυτή τη φορά η νίκη του έχει ηρωικό χαρακτήρα. Σαράντα μέρες νωρίτερα είχε υποβληθεί σε εγχείρηση σκωληκοειδίτιδάς, έχει ανατραπεί όλη η προετοιμασία του.

Ο τερματισμός του στο Τόκιο το 1964

Από εκεί κι ύστερα η ζωή του δείχνει το άλλο της πρόσωπο. Στο Μεξικό και αφού έχει ολοκληρώσει την προετοιμασία του σε υψόμετρο αισθάνεται πόνους στο πόδι. Οι εξετάσεις δείχνουν κάταγμα περόνης. Ξεκουράζεται κι αποφασίζει να τρέξει. Εγκαταλείπει στο 16ο χιλιόμετρο.

Τα χτυπήματα συνεχίζονται και κορυφώνονται στις 22 Μαρτίου 1969. Είναι βράδυ, οδηγεί ένα Volkswagen Beetle, χάνει τον έλεγχο, το αυτοκίνητο ανατρέπεται και μένει παράλυτος. Δεν  μπορεί να κουνήσει ούτε το κεφάλι του.

Τον στέλνουν στην Αγγλία. Μένει οκτώ μήνες σε ειδικό κέντρο, τον επισκέπτεται ακόμα και η Βασίλισσα Ελισάβετ. Όταν επιστρέφει στην πατρίδα του κουνά τα χέρια του, αλλά καθηλώνεται σε αναπηρικό καροτσάκι.

Αθλητικοί φορείς απ’ όλον τον κόσμο προσπαθούν να του συμπαρασταθούν. Συμμετέχει με αγώνες ατόμων με προβλήματα κίνησης, πρόγονοι των παραολυμπιακών. Στο Λονδίνο παίζει πινγκ πονκ και στη Νορβηγία σε αγώνες με έλκηθρο.

Ο άνθρωπος που είχε το τρέξιμο δεύτερη φύση δεν αντέχει όλη αυτή την κατάσταση. Ένα εγκεφαλικό είναι η επίσημο αιτία θανάτου.

Χρόνια αργότερα, τον Δεκέμβριο του 2019 εμφανίζεται ένας Ιάπωνας, επικοινωνεί με έναν από τους γιους του. Τον ενημερώνει ότι ο πατέρας του είχε χάσει το χρυσό μετάλλιο στο Τόκιο. Το είχε ξεχάσει στην τουαλέτα του Ολυμπιακού Σταδίου. Το είχε βρει η μητέρα του που ήταν καθαρίστρια. Το κράτησε, αλλά λίγο πριν πεθάνει είπε την ιστορία στο γιο της και ζήτησε να το επιστρέψει.

Γεννήσεις

1825: Γιόχαν Στράους (γιος), Αυστριακός συνθέτης γνωστός ως «βασιλιάς του βαλς». Πέθανε στις 3 Ιουνίου 1899.

1838: Ζορζ Μπιζέ, Γάλλος συνθέτης. Έγραψε την όπερα «Κάρμεν». Πέθανε στις 3 Ιουνίου 1875.

1881: Πάμπλο Πικάσο, Ισπανός ζωγράφος, χαράκτης γλύπτης, ποιητής, σκηνογράφος, δραματουργός. Συνιδρυτής του κυβισμού έπαιξε τεράστιο ρόλο στη διαμόρφωση της τέχνης τον 20ο αιώνα. Πέθανε στις 8 Απριλίου 1973.

Ιωάννης Πασαλίδης, πολιτικός και γιατρός (γυναικολόγος). Γεννημένος στη Γεωργία ανέπτυξε σημαντική δραστηριότητα για την ίδρυση Ποντιακής Δημοκρατίας. Στην Ελλάδα εγκαταστάθηκε το1923, διατέλεσε πρόεδρος της ΕΔΑ και ήταν βουλευτής Θεσσαλονίκης επί σειρά ετών. Πέθανε στις 15 Μαρτίου 1968.

1903: Γιώργος Ανδριανόπουλος, αθλητής, πολιτικός, βιομήχανος. Συνιδρυτής και πρόεδρος του Ολυμπιακού, μαζί με τα αδέλφια του αποτέλεσαν τη βάση της ομάδας. Στη συνέχεια έγινε πρόεδρος της ομάδας. Υπήρξε Δήμαρχος Πειραιά, υπουργός με τη σημαία της ΕΡΕ. Πέθανε στις 24 Φεβρουαρίου 1980.

1913: Κλάους Μπάρμπι, Γερμανός Ναζί, εγκληματίας πολέμου. Έδρασε στη Γαλλία όπου πήρε το προσωνύμιο Χασάπης ης Λυών. Μετά την ήττα της Γερμανίας εξασφάλισε άτυπη ασυλία κι έζησε χωρίς προβλήματα στη Νότια Αμερική μέχρι την έκδοσή του στη Γαλλία το 1983. Πέθανε έγκλειστος στις 26 Σεπτεμβρίου 1001 στη πόλη που έδρασε και σκότωσε, τη Λυών.

1925: Τάκις, γλύπτης. Το πραγματικό του όνομα ήταν Παναγιώτης Βασιλάκης. Πέθανε στις 9 Αυγούστου 2019.

1931: Ανί Ζιραντό, Γαλλίδα ηθοποιός. Σε πέντε δεκαετίες που κράτησε η καριέρα της έπαιξε σε περισσότερες από 150 ταινίες ερμηνεύοντας, συνήθως, ρόλους γυναικών δυναμικών, ανεξάρτητων και συχνά μοναχικών. Πέθανε στις 28 Φεβρουαρίου 2011.

1934: Τρύφων Κουταλίδης, δικηγόρος. Υπήρξε στενός συνεργάτης του Αριστοτέλη Ωνάση στην Ολυμπιακή στην οποία έγινε και πρόεδρος. Υπήρξε φίλος του Κωνσταντίνου Καραμανλή στη διαθήκη του οποίου είχε οριστεί εκτελεστής, όπως και του Χρήστου Λαμπράκη. Πρωταγωνιστικός ήταν ο ρόλος του στην ίδρυση του ΜΕΓΚΑ. Κόρη του είναι η σκηνοθέτης Όλγα Μαλέα. Πέθανε στις 20 Μαρτίου 2012.

1939: Νίκος Νικολαΐδης, σκηνοθέτης, σεναριογράφος, παραγωγός. Με ταινίες όπως Τα κουρέλια τραγουδάνε ακόμα και Γλυκιά συμμορία άφησε το στίγμα του στον ελληνικό κινηματογράφο. Πέθανε στις 5 Σεπτεμβρίου 2007.

1940: Νάκυ (Αικατερίνη) Αγάθου, ηθοποιός, τηλεπαρουσιάστρια. Ξεκίνησε από εκφωνήσεις στον Ραδιοφωνικό Σταθμό της Κέρκυρας πριν γίνει στο τότε ΕΡΤ η βασική παρουσιάστρια του προγράμματος και εκπομπών. Πέθανε στις 28 Ιουνίου 2026.

1947: Θανάσης Γκαϊφύλλιας, μουσικός, συνθέτης, στιχουργός, τραγουδιστής.

1952: Γιάννης Κυράστας, ποδοσφαιριστής, προπονητής. Έπαιξε ποδόσφαιρο σε Ολυμπιακό και Παναθηναϊκό με μεγάλη επιτυχία πριν γίνει εξαιρετικός προπονητής με σημαντική πορεία στον Παναθηναϊκό. Πέθανε στην 1η Απριλίου 2004.

1975: Γιώργος Τσαλίκης, τραγουδιστής.

Θάνατοι

1647: Εβαντζελίστα Τοριτσέλι (39 χρ.), Ιταλός φυσικός και μαθηματικός, ο εφευρέτης του υδραργυρικού βαρόμετρου και την πρώτη μέτρηση της ατμοσφαιρικής πίεσης. Η μονάδα Τορ ονομάστηκε με βάση τα τρία πρώτα γράμματα του επωνύμου του.

1920: Αλέξανδρος Α’ (27 χρ.), Βασιλιάς της Ελλάδας σύμφωνα με το γρηγοριανό ημερολόγιο. Στην Ελλάδα ήταν 12 Οκτωβρίου. Πέθανε από τις επιπλοκές που του προξένησε δάγκωμα μαϊμούς. Ήταν ο πρώτος και μόνος εστεμμένος που δεν είχε παντρευτεί πριγκίπισσα, αλλά μια απλή θνητή, την Ασπασία Μάνου.

1993: Βίτσεντ Πράϊς (82 χρ.), Αμερικανός ηθοποιός. Η χαρακτηριστική του φωνή τον έκανε περιζήτητο σε ταινίες τρόμου.

2001: Σοράγια Εσφαντιάρι (69 χρ.), Ιρανή Αυτοκράτειρα, γνωστή και ως «θλιμμένη πριγκίπισσα». Ήταν δεύτερη σύζυγος του Σάχη της Περσίας και είχε στεφθεί αυτοκράτειρα το 1951.

2006: Κούλα Αγαγιώτου (91 χρ.), ηθοποιός του θεάτρου, του κινηματογράφου και της τηλεόρασης. Έγινε ευρέως γνωστή μέσα από την τηλεόραση ως μητέρα του Βάσσου Ανδριανού στον Μεθοριακό Σταθμό και ως μητέρα της Κατερίνας Γιουλάκη στο Ρετιρέ.

2011: Λεωνίδας Ανδριανόπουλος (100 χρ.), ποδοσφαιριστής, επιχειρηματίας. Ο μικρότερος της θρυλικής πεντάδας του Ολυμπιακού που αποτέλεσαν τα πέντε αδέλφια. Υπήρξε και αθλητής στίβου (τριπλούν). Στο κέντρο του Πειραιά είχε κατάστημα ανδρικής ένδυσης.

2021: Φώφη Γεννηματά (56 χρ.), πολιτικός, πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και του Κινήματος Αλλαγής. Κόρη του Γιώργου Γεννηματά.

Διαβάστε ακόμη

SHOWBIZ

Αναγνωρίζετε το κοριτσάκι της φωτογραφίας; Σήμερα είναι πασίγνωστη Ελληνίδα παρουσιάστρια

Το χαριτωμένο κοριτσάκι της φωτογραφίας μεγάλωσε και έγινε μία από τις πιο αναγνωρίσιμες παρουσιάστριες της ελληνικής τηλεόρασης. Μπορείτε να μαντέψετε ποια είναι;