Βασίλισσα Ελισάβετ: Τέσσερα χρόνια από τον θάνατό της – Η απουσία της και μια βασιλική οικογένεια που άλλαξε

Τέσσερα χρόνια συμπληρώνονται σήμερα, 8 Σεπτεμβρίου από τον θάνατο της βασίλισσας Ελισάβετ Β‘, της γυναίκας που για επτά ολόκληρες δεκαετίες ταυτίστηκε όσο ελάχιστα πρόσωπα με τη βρετανική μοναρχία και, σε μεγάλο βαθμό, με την ίδια τη μεταπολεμική ιστορία του Ηνωμένου Βασιλείου.

Η επέτειος επαναφέρει τη μορφή της στο προσκήνιο των βρετανικών και διεθνών μέσων, σε μια χρονιά που έχει ούτως ή άλλως έντονο συμβολικό βάρος: το 2026 συμπληρώθηκαν 100 χρόνια από τη γέννησή της, με εκθέσεις, εκδηλώσεις και την παρουσίαση του σχεδίου για το μόνιμο εθνικό μνημείο που θα δημιουργηθεί προς τιμήν της στο Λονδίνο.

Τέσσερα χρόνια μετά, για πολλούς παραμένει απλώς «η Βασίλισσα»

Ένα από τα στοιχεία στα οποία στέκονται ιδιαίτερα τα ξένα μέσα είναι το πόσο ισχυρή παραμένει η εικόνα της Ελισάβετ στη συλλογική μνήμη των Βρετανών.

Το Associated Press, σε εκτενές αφιέρωμα με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννησή της, κατέγραφε ένα μάλλον αποκαλυπτικό στιγμιότυπο από το σημερινό Λονδίνο: καταστήματα αναμνηστικών απέναντι από το Μπάκιγχαμ εξακολουθούν να πωλούν περισσότερα προϊόντα με τη μορφή της Ελισάβετ από ό,τι με εκείνη του σημερινού βασιλιά, Καρόλου Γ’. Για πολλούς Βρετανούς, όπως σημείωνε το πρακτορείο, όταν ακούγεται ακόμη η φράση «the Queen», η πρώτη εικόνα που έρχεται στο μυαλό δεν είναι η Καμίλα αλλά η Ελισάβετ.

Αντίστοιχα, το βρετανικό Jewish News, σε αφιέρωμα που δημοσιεύθηκε παραμονή της φετινής επετείου, περιγράφει τη μονάρχη ως μια «σταθερή παρουσία» για 70 χρόνια και ως σημείο εθνικής συνοχής σε περιόδους μεγάλων κοινωνικών και πολιτικών αναταράξεων.

Η απουσία της και μια βασιλική οικογένεια που άλλαξε

Το ενδιαφέρον των διεθνών μέσων δεν περιορίζεται όμως στη νοσταλγία. Το People έχει επισημάνει ότι σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό της, η βασιλική οικογένεια μοιάζει αισθητά διαφορετική από εκείνη που η Ελισάβετ κρατούσε επί δεκαετίες γύρω της. Εσωτερικές αντιπαραθέσεις, ασθένειες, σκάνδαλα και η απομάκρυνση του πρίγκιπα Χάρι έχουν δημιουργήσει μια πολύ διαφορετική εικόνα του Οίκου των Ουίνδσορ. Στην ανάλυση του περιοδικού, η Ελισάβετ εμφανίζεται ως ο άνθρωπος που λειτουργούσε επί δεκαετίες ως ο βασικός σταθεροποιητικός παράγοντας του θεσμού.

Αυτή είναι ίσως και η μεγαλύτερη διαφορά ανάμεσα στην εποχή της Ελισάβετ και στη σημερινή βασιλεία. Για 70 χρόνια, η παρουσία της ήταν σχεδόν αυτονόητη. Πρωθυπουργοί άλλαζαν, κυβερνήσεις έπεφταν, αυτοκρατορίες μετατρέπονταν σε Κοινοπολιτεία, κοινωνικές αξίες ανατρέπονταν, όμως στο Μπάκιγχαμ παρέμενε το ίδιο πρόσωπο.

Οι τελευταίες 48 ώρες στο Μπαλμόραλ

Η Ελισάβετ Β’ πέθανε στις 8 Σεπτεμβρίου 2022 στο Κάστρο Μπαλμόραλ της Σκωτίας, σε ηλικία 96 ετών. Το πιστοποιητικό θανάτου κατέγραψε ως αιτία το «γήρας», ενώ ανέφερε ως ώρα θανάτου τις 15:10.

Μόλις δύο ημέρες νωρίτερα είχε πραγματοποιήσει την τελευταία επίσημη συνταγματική πράξη της ζωής της.

Στις 6 Σεπτεμβρίου 2022, εμφανώς καταβεβλημένη και στηριζόμενη στο μπαστούνι της, αλλά χαμογελαστή, υποδέχθηκε στο Μπαλμόραλ τη Λιζ Τρας, την οποία διόρισε πρωθυπουργό της Βρετανίας. Ήταν η τελευταία δημόσια φωτογραφία της και, εκ των υστέρων, μία από τις πλέον ιστορικές εικόνες της βασιλείας της. Δύο ημέρες αργότερα, η ανακοίνωση από το Μπάκιγχαμ έβαζε τέλος σε μια βασιλεία 70 ετών και 214 ημερών, τη μακροβιότερη στην ιστορία της βρετανικής μοναρχίας. Την ίδια στιγμή, ο μεγαλύτερος γιος της γινόταν αυτομάτως βασιλιάς Κάρολος Γ’, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο για τον θεσμό.

Από τη σιωπή του Μπαλμόραλ στο παγκόσμιο πένθος

Ο θάνατός της προκάλεσε ένα από τα μεγαλύτερα κύματα δημόσιου πένθους που είχε γνωρίσει η σύγχρονη Βρετανία. Χιλιάδες άνθρωποι άφησαν λουλούδια έξω από τις βασιλικές κατοικίες, ενώ η σορός της μεταφέρθηκε από το Μπαλμόραλ στο Εδιμβούργο και στη συνέχεια στο Λονδίνο. Η κρατική κηδεία πραγματοποιήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2022 στο Αβαείο του Γουέστμινστερ, παρουσία αρχηγών κρατών και εκπροσώπων βασιλικών οικογενειών από ολόκληρο τον κόσμο. Αργότερα την ίδια ημέρα ενταφιάστηκε στο παρεκκλήσι King George VI Memorial Chapel στο Ουίνδσορ, δίπλα στον σύζυγό της, πρίγκιπα Φίλιππο.

Το 2026 έφερε ξανά την Ελισάβετ στο επίκεντρο

Η φετινή επέτειος έχει διαφορετικό βάρος, επειδή προηγείται μια ολόκληρη χρονιά αφιερωμένη στη μνήμη της. Στις 21 Απριλίου 2026, ημέρα κατά την οποία η Ελισάβετ θα συμπλήρωνε 100 χρόνια ζωής, ο Κάρολος αναφέρθηκε δημόσια στη μητέρα του, μιλώντας για μία γυναίκα που παρέμεινε «σταθερή, ακλόνητη και απολύτως αφοσιωμένη» στους ανθρώπους που υπηρετούσε.

Το μήνυμά του έκλεινε με μία σπάνια προσωπική αναφορά: «Ο Θεός να σε ευλογεί, αγαπημένη μου μαμά. Παραμένεις για πάντα στις καρδιές και στις προσευχές μας». Παράλληλα, στο Buckingham Palace παρουσιάστηκε η μεγάλη έκθεση «Queen Elizabeth II: Her Life in Style», με περισσότερα από 300 αντικείμενα από τη Royal Collection, πολλά από τα οποία δεν είχαν εκτεθεί ποτέ στο κοινό.

Το μνημείο που θα αλλάξει το St James’s Park

Ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της κληρονομιάς της που βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη είναι το Queen Elizabeth II National Memorial, το οποίο σχεδιάζεται για το St James’s Park, στην καρδιά του Λονδίνου. Το σχέδιο περιλαμβάνει χάλκινο άγαλμα της νεαρής Ελισάβετ με τα ενδύματα του Τάγματος της Περικνημίδας, άγαλμα του πρίγκιπα Φιλίππου, νέους κήπους και μια ημιδιαφανή γέφυρα εμπνευσμένη από την τιάρα που φορούσε η Ελισάβετ στον γάμο της. Το μνημείο αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2028.

Τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό της, επομένως, η Ελισάβετ δεν αποτελεί απλώς κεφάλαιο της βρετανικής ιστορίας. Παραμένει το μέτρο σύγκρισης με το οποίο αξιολογείται ακόμη η μοναρχία που άφησε πίσω της.

Ο Κάρολος είναι πλέον τέσσερα χρόνια στον θρόνο και η βρετανική βασιλική οικογένεια έχει περάσει οριστικά σε μια νέα εποχή. Ωστόσο, όπως καταγράφεται από τα βρετανικά και διεθνή μέσα, η μακρά σκιά μιας γυναίκας που βασίλεψε από τα 25 έως τα 96 της χρόνια εξακολουθεί να πέφτει πάνω από το Στέμμα.

Και ίσως αυτό να αποτελεί την πιο εντυπωσιακή πλευρά της κληρονομιάς της: τέσσερα χρόνια μετά, η Βρετανία έχει νέο βασιλιά, αλλά για ένα μεγάλο κομμάτι του κόσμου «η Βασίλισσα» παραμένει ακόμη η Ελισάβετ.

Διαβάστε ακόμη

SHOWBIZ

Η χλιδάτη ζωή του 33χρονου influencer που συνελήφθη για την έκδοση 16χρονων μέσω «ροζ» αγγελιών

Οι «ροζ» αγγελίες, τα ραντεβού και τα χρήματα