1909 – Το κίνημα για το οποίο ήξεραν όλοι, αλλά κανείς δεν μπορούσε να αποτρέψει

Συνήθως ένα στρατιωτικό κίνημα όταν πετυχαίνει «βαφτίζεται» επανάσταση. Σπάνια όμως ένα κίνημα φέρνει την Επανάσταση. Αυτό συνέβη το 1909 στις 14 Αυγούστου. Ήταν κάτι που το περίμεναν όλοι, αλλά κανείς στην εξουσία, ούτε ο Βασιλιάς, ούτε πολύ περισσότερο η κυβέρνηση μπορούσε να το σταματήσει.

• Από τον Άγγελο Μενδρινό

Οι εφημερίδες άλλωστε το είχαν προαναγγείλει και με λεπτομέρειες…

Τι έγινε όμως εκείνη τη μέρα στο Γουδή, μια περιοχή που βρισκόταν αρκετά μακριά από την Αθήνα, αλλά πολύ κοντά στο να πάρει την εξουσία;

Εκεί είχαν συγκεντρωθεί 449 αξιωματικοί, 2.546 στρατιώτες και ναύτες και 67 χωροφύλακες του αντιμοίραρχου Σπυρομήλιου. Διέθεταν και 22 πυροβόλα που είχαν στραφεί προς την πρωτεύουσα.

Πρωθυπουργός ήταν ο Δημήτριος Ράλλης, αγγλόφιλος ο οποίος μερικές εβδομάδες νωρίτερα είχε διαδεχτεί τον γερμανόφιλο Γεώργιο Θεοτόκη.

Η κυβέρνηση, αλλά και το παλάτι, ο βασιλιάς Γεώργιος Α’, θορυβήθηκαν. Έστειλαν στο Γουδί τον δήμαρχο Αθηναίων Σπύρο Μερκούρη και τον προσωπάρχη του υπουργείου Στρατιωτικών Αναστάσιο Παπούλια, για να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις με τους κινηματίες που ζητούσαν:

• Παραίτηση της κυβέρνησης
• Αμνήστευση των αξιωματικών για το κίνημά τους
• Απομάκρυνση του Διαδόχου και των Πριγκίπων από το στράτευμα

Η δύναμη που είχε συγκεντρωθεί, για τα δεδομένα της εποχής προξενούσε τρόμο. Δεν ήταν μόνο η στρατιωτική δύναμη, αλλά και το έρισμα που είχαν στον λαό ο οποίος περίμενε κάτι να αλλάξει!

Ο πρωθυπουργός Δημήτριος Ράλλης δεν μπορούσε παρά να παραιτηθεί. Δεν είχε τα μέσα να αντιμετωπίσει την κατάσταση. Στις 16 Αυγούστου σχηματίστηκε κυβέρνηση υπό τον Κυριακούλη Μαυρομιχάλη. Η πρώτη της ενέργεια ήταν να αμνηστεύσει τους κινηματίες. Η δεύτερη να δώσει τα στρατιωτικά υπουργεία σε μέλη του «Στρατιωτικού Συνδέσμου» που είχε οργανώσει το Κίνημα. Ο συνταγματάρχης Λαπαθιώτης ορκίστηκε υπουργός Στρατιωτικών και ο πλοίαρχος Δαμιανός Ναυτικών. Δέκα μέρες μετά έφευγαν από το στράτευμα ο Διάδοχος Κωνσταντίνος και οι πρίγκιπες Νικόλαος, Χριστόφορος, Ανδρέας, Γεώργιος.

Ποιοι όμως το οργάνωσαν και το εκτέλεσαν; Δεν ήταν μία η συνωμοτική ομάδα, αλλά δύο. Ο «Στρατιωτικός Σύνδεσμος» που αποτελούσαν οι ανώτεροι αξιωματικοί και είχε αρχηγό το Νίκο Ζορμπά και ο «Σύνδεσμος Υπαξιωματικών» που ήταν ο πιο δραστήριος με αρχηγό τον ταγματάρχη Γεώργιο Καραϊσκάκη ο οποίος είχε παππού τον οπλαρχηγό του ’21.

Ζητούμενο ήταν η αλλαγή που ονομάστηκε «ανόρθωση» και αφορούσε το κράτος που πήγαινε από το κακό στο χειρότερο. Οι στρατιωτικοί αποσύρθηκαν, κάλεσαν τον Βενιζέλο και η χώρα ετοιμάστηκε για τους Βαλκανικούς Πολέμους.

Όρεξη για αντίσταση δεν είχε κανείς από τους φρουρούς της τάξης, Μερικά στιγμιότυπα ενδεικτικά το αποδεικνύουν.

• Ο ανθυποπλοίαρχος Δεμέστιχας οδηγούσε στο Γουδή ναύτες και Μακεδονομάχους. Ήταν ένοπλοι. Ένα τμήμα χωροφυλάκων που είχε έρθει από την περιφέρεια για να τους αντιμετωπίσει τους συνάντησε στον δρόμο. Δεν τους σταμάτησε. Όλοι οι χωροφύλακες προτίμησαν να κοιτάξουν αλλού!
• Άλλο τμήμα χωροφυλακής, στην πλατεία Ρηγίλλης, πήγε να σταματήσει ενόπλους, αλλά ο επικεφαλής δείχνει ένα χαρτί του Χατζημιχάλη που έγραφε: «Θα αντιταχθείτε εις τον Στρατόν;». Ο υπομοίραρχος Διοσκουρίδης το διαβάζει και λέει: «Συντασσόμεθα. Αναμένομεν διαταγάς»
• Ο αρχηγός του κινήματος Νίκος Ζορμπάς με τον λοχαγό Φικιώρη περνούν από την εφορία υλικού στην οποία ήταν επικεφαλής ο Ζορμπάς και δίνει διαταγή να φορτωθούν σε κάρα τουφέκια και φυσίγγια που πήραν το δρόμο για το Γουδί. Κι εδώ δεν υπήρξε αντίδραση.
• Οι τελευταίοι ξενύχτηδες – ήταν δύο τα ξημερώματα – βλέπουν τα ένοπλα τμήματα και τα χειροκροτούν. Αντίσταση πουθενά. Η σχεδόν πουθενά.
• Στο Νοσοκομείο Συγγρού ο διοικητής του Ζαφειρόπουλος επικοινωνεί με τον πρωθυπουργό Δημήτρη Ράλλη. « Να τους χτυπήσεις» τον διατάζει στο τηλέφωνο «Θέλω έγγραφη διαταγή του υπουργού» αποκρίνεται ο Ζαφιερόπουλος «Θα την έχεις αμέσως. Είναι δίπλα μου ο υπουργός. Κύριε Μανουσογιαννάκη συντάξατε και υπογράψατε τη διαταγή. “Όχι κύριε Πρόεδρε, δεν υπογράφω διαταγή αδελφοκτόνου αιματοχυσίας”, απαντά μεγαλόφωνα και κοντά στο ακουστικό ο Μανουσογιαννάκης για να τον ακούσει κι ο Ζαφειρόπουλος. “Τότε παραιτηθείτε”, ουρλιάζει ο Ράλλης. ” Πολύ ευχαρίστως. Καληνύχτα σας” του λέει κι ακούγεται η πόρτα που χτυπά δυνατά πίσω του.

Μετά απ’ όλα αυτά πώς να μην επικρατήσει το κίνημα;

Άλλα γεγονότα τέτοια μέρα

1888: Ο Τόμας Έντισον παρουσιάζει στο Λονδίνο τον φωνόγραφο. Στην επίδειξη ακούγεται το τραγούδι «The Lost Chord» του Άρθουρ Σάλιβαν.

1893: Η Γαλλία εκδίδει τα πρώτα διπλώματα οδήγησης έπειτα από υποχρεωτικές εξετάσεις.

1900: Εκδηλώνεται η επανάσταση των Μπόξερ στη Κίνα. Στόχος της ήταν να διώξει όλους τος ξένους από τη χώρα. Τελικά καταπνίγηκε όταν μιά πολυεθνική στρατιωτική δύναμη κατέλαβε το Πεκίνο.

1910: Αρχίζει  τη λειτουργία της η διώρυγας του Παναμά.

1916: Ο Γάλλος στρατηγός Σαράϊγ αποφασίζει να διορίσει Σέρβο νομάρχη στη Θεσσαλονίκη. Στην Αθήνα ο Ελευθέριος Βενιζέλος εκφωνεί προεκλογικό λόγο μπροστά σε 50.000 Αθηναίους από τον εξώστη του σπιτιού του στην οδό Πανεπιστημίου.

1922:Στο μέτωπο της Μικράς Ασίας οι δυνάμεις του Α’ Σώματος στρατού υποχωρούν προς το Ντουμπλούπιναρ. Ακολουθεί το Β’ Σώμα Στρατού. Η πόλη του Αφιόν Καραχισάρ εκκενώθηκε από τις ελληνικές δυνάμεις και καταλήφθηκε από τους Τούρκους. Ήταν η αρχή της Μικρασιατικής Καταστροφής.

1944: Ο Γερμανικός στρατός κατοχής πυρπολεί το χωριό Πλατύστομο στην Φθιώτιδα

1945: Η Ιαπωνία παραδίδεται άνευ όρων βάζοντας οριστικό τέλος στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Είχαν προηγηθεί οι δύο ατομικές βόμβες των ΗΠΑ σε Χιροσίμα και Ναγκασάκι.

1945: Στη Γαλλία μετά από δίκη που κράτησε πολλές μέρες στρατοδικείο καταδικάζει σε θάνατο τον Φιλίπ Πετέν, στρατηγό ήρωα του Α’ παγκοσμίου Πολέμου και αρχηγό της φιλογερμανικής κυβέρνησης του Βισί στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Λίγες μέρες αργότερα, στις 17 Αυγούστου, ο στρατηγός Ντε Γκολ μετέτρεψε τη θανατική ποινή σε ισόβια.

1946: Δολοφονείται στη Θεσσαλονίκη ο δημοσιογράφος Κώστας Βιδάλης, απεσταλμένος του «Ριζοσπάστη» από ακροδεξιούς συμμορίτες.

1947: Το Πακιστάν αποκτά την ανεξαρτησία του. Το κράτος δημιουργήθηκε με τη βοήθεια των Άγγλων και περιλάμβανε δύο τμήματα, το Ανατολικό και το Δυτικό. Το τελευταίο αργότερα έγινε Μπαγκλαντές.

1954: Εκτελείται ο Νίκος Πλουμπίδης (52 χρ.), στέλεχος του ΚΚΕ, με την κατηγορία της κατασκοπείας.

1971: Το Μπαχρέιν αποκτά την ανεξαρτησία του έπειτα από 110 χρόνια Βρετανικής κυριαρχίας.

1974: Στην Κύπρο οι Τούρκοι επαναλαμβάνουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις με την κωδική ονομασία «Αττίλας ΙΙ». Σε λίγες ώρες είχαν καταλάβει συνολικά το 40% του νησιού.

1982: Στο Μπογιάτι καίγονται 2.000 στρέμματα δάσους.

1986: Στο Καράτσι συλλαμβάνεται η Μπεναζίρ Μπούτο για παράβαση των διατάξεων περί πολιτικών συγκεντρώσεων.

1987: Ένας στρατιώτης της τιμητικής φρουράς από τη Σρι Λάγκα, δολοφονεί τον Ινδό πρωθυπουργό Ρατζίβ Γκάντι.

1988: Μέλη της «17 Νοέμβρη» εισβάλουν σε αστυνομικό τμήμα στον Βύρωνα, κλειδώνουν τους αστυνομικούς στο κρατητήριο και παίρνουν μαζί τους όπλα και πυρομαχικά.

1990: Επτά κουκουλοφόροι ληστές εισβάλουν σε τράπεζα της Κέρκυρας. Η λεία τους 65 εκ. δρχ.

1992: Ολοκληρώνει την απολογία του στη Βουλγαρία ο πρώην ηγέτης του ΚΚ Τεοντόρ Ζίφκοφ ο οποίος κατηγορείται για κατάχρηση εξουσίας και υπεξαίρεση μεγάλων  χρηματικών ποσών.

1993: Ιάπωνες ιστορικοί ανακαλύπτουν έγγραφα που αποδεικνύει ότι ο αυτοκρατορικός στρατός κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου διεξήγαγε μυστικό βιολογικό πόλεμο στη Κίνα.

1994: Συλλαμβάνεται στο Σουδάν ο διαβόητος τρομοκράτης Κάρλος το τσακάλι, κατά κόσμον Ίλιτς Ραμίρεζ Σάντσετς. Την ίδια μέρα εκδίδεται στη Γαλλία.

1996: Μέλη των «γκρίζων λύκων» δολοφονούν εν ψυχρώ στη Δερύνεια τον 26χρονο Σολωμό Σολωμού την ώρα που προσπαθούσε να κατεβάσει την Τουρκική σημαία.

2003: Περισσότεροι από 50 εκ. άνθρωποι στις ανατολικές ΗΠΑ και Καναδά βυθίζονται για πολλές ώρες στο σκοτάδι σε ένα από τα μεγαλύτερα μπλακ άουτ της ιστορίας.

2005: Αεροπλάνο της κυπριακής εταιρείας «Ήλιος» προερχόμενο από τη Λάρνακα συντρίβεται σε ακατοίκητη περιοχή στο Γραμματικό Αττικής. Σκοτώνονται και 121 επιβάτες του.

Γεννήσεις

1851: Γιαννούλης Χαλεπάς, Έλληνας γλύπτης. Δημιούργησε εμβληματικά έργα, αλλά η προσωπική του ζωή σημαδεύτηκε από ψυχολογικά προβλήματα. Πέθανε το 1938.

1879: Γεώργιος Κονδύλης, στρατιωτικός και πολιτικός. Οι συμπολεμιστές του τον αποκαλούσαν «Κεραυνό». Πέθανε το 1936.

1909: Μάνος Κατράκης, Έλληνας ηθοποιός. Πέθανε το 1984.

1926: Ρενέ Γκοσινί, Γάλλος συγγραφέας κόμικ, γνωστός από τον «Αστερίξ» και «Λούκι Λουκ». Πέθανε το 1977.

1940: Κώστας Καφάσης, ηθοποιός και τραγουδιστής, ιδιαίτερα γνωστός από τη συμμετοχή του στην τηλεοπτική σειρά «Γειτονιά». Πέθανε το 2010.

1945: Βιμ Βέρντες, Γερμανός συγγραφέας, σκηνοθέτης, φωτογράφος και κινηματογραφικός παραγωγός.

1952: Ντέμπορα Μέγιερ, Αμερικανίδα κολυμβήτρια. Το 1968 στους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Μεξικό κέρδισε τέσσερα χρυσά μετάλλια (200, 400, 800 ελεύθερο και στη σκυταλοδρομία 4Χ200μ ελεύθερο). Την τριετία 1966-69 κατέρριψε 39 φορές τα παγκόσμια ρεκόρ στο ελεύθερο στιλ από τα 200 έως τα 800μ.

1959: Έρβιν «Μάτζικ» Τζόνσον, Αμερικανός μπασκετμπολίστας, από τους κορυφαίους του αθλήματος.

1960: Σάρα Μπράιτμαν, Βρετανίδα ηθοποιός και σποπράνο

1963: Εμμανουέλ Μπεάρ, Γαλλίδα ηθοποιός

Θάνατοι

1933: Χασάν Πρίστινα (60 χρ.), Κοσοβάρος εθνικιστής. Δολοφονήθηκε στη Θεσσαλονίκη από τον Ιμπραήμ Τσέλο με εντολή πιθανότατα των Σέρβων. Ο άλλος μεγάλος εχθρός του ήταν ο Βασιλιάς της Αλβανίας Ζόγου.

1954: Νίκος Πλουμπίδης (52 χρ.), στέλεχος του ΚΚΕ. Εκτελέστηκε ως κατάσκοπος.

1956: Μπέρτολ Μπρεχτ (58 χρ.), Γερμανός δραματουργός

1951: Ουίλιαμ Ρούντολφ Χιρστ (88 χρ.), Αμερικανός εκδότης

1972: Νίκος Φέρμας (67 χρ.), ηθοποιός. Το πραγματικό του επίθετο ήταν Χατζηανδρέου. Ιδανικός σε ρόλο μάγκα, όπως ήταν και στην ίδια του τη ζωή.

1988: Έντζο Φεράρι (90 χρ.), Ιταλός οδηγός αγώνων, κατασκευαστής αυτοκινήτων, ιδρυτής της ομώνυμης αυτοκινητοβιομηχανίας.

1996: Σολωμός Σολωμού (26 χρ.), ελληνοκύπριος. Δολοφονήθηκε στη Δερύνεια από μέλη της τουρκικής παραστρατιωτικής οργάνωσης «Γκρίζοι Λύκοι», την ώρα που επιχειρούσε να κατεβάσει την τουρκική σημαία.

Διαβάστε ακόμη

SHOWBIZ

Ρία Ελληνίδου: Βίντεο ξαναβγήκε στην επιφάνεια πώς ήταν πριν λίγα χρόνια και προκάλεσε χαμό στο Χ

Αγνώριστη πριν λίγα χρόνια