Αλεξάνδρα: Ο αποτυχημένος γάμος και το τραγικό τέλος της Ελληνίδας πριγκίπισσας

Στην Αθήνα στην οδό Βασιλίσσης Σοφίας υπάρχει η γυναικολογική κλινική «Αλεξάνδρα», λίγο πιο πάνω η Λεωφόρος Αλεξάνδρας, ένας από τους κεντρικότερους δρόμους της πρωτεύουσας, ενώ στον Πειραιά στο Πασαλιμάνι συναντάμε την Πλατεία Αλεξάνδρας.

Και τα τρία αντιπροσωπεύουν το ίδιο πρόσωπο που ελάχιστοι γνωρίζουν.

• Από τον Άγγελο Μενδρινό

Πρόκειται για την Πριγκίπισσα Αλεξάνδρα, κόρη του πρώτου Βασιλιά Γεωργίου Α’. Ήταν το τρίτο του παιδί, το πρώτο κορίτσι κι όπως λέγεται της είχε ιδιαίτερη αδυναμία.

Μόνο που η Αλεξάνδρα που δεν έζησε για να δει όλες αυτές τις τιμές. Πέθανε νέα, στα 21 χρόνια της στη μακρινή Ρωσία. Και το χειρότερο, στα λίγα χρόνια της ζωής της τα μόνα όμορφα και ανέμελα ήταν τα παιδικά της. Στην Κέρκυρα που γεννήθηκε, στην Αθήνα όπου μεγάλωσε και στη Κοπεγχάγη όπου περνούσε τα καλοκαίρια της.

Η μικρή Αλεξάνδρα ήταν μια καθαρόαιμη βορειοευρωπαία. Με ροδαλά μάγουλα, ξανθά μαλλιά θύμιζε στον πατέρα της τη δική του πατρίδα.

Πέθανε τέτοια μέρα κάτω από περίεργες συνθήκες στη Ρωσία ενώ ήταν έγκυος στο δεύτερο παιδί της. Το παιδί σώθηκε η μητέρα όχι.

Η μητέρα της Όλγα αντίθετα έβλεπε στο πρόσωπό της μια γνήσια Ρωσίδα, όπως ήταν η ίδια. Με δική της επιμονή βαφτίστηκε ορθόδοξη, ενώ ο Γεώργιος ήταν προτεστάντης κάτι που δεν ήταν απαραίτητο όπως συνέβαινε με τα αγόρια που είχαν την πιθανότητα να ανέβουν στον θρόνο. Όνειρό της να την πάντρευε με κάποιον Ρομανόφ. Το θρησκευτικό δόγμα θα απλοποιούσε τα πράγματα.

Κάποια στιγμή η μικρή πριγκίπισσα άρχισε να κάνει παρέα με τον Παντιά Κοντοσταύρο. Ήταν δύο χρόνια μεγαλύτερός της, γεννημένος στη Μασσαλία το 1869, ανήκε σε πλούσια οικογένεια της Χίου, αλλά δεν τον θεωρούσε αντάξιό της.

Πριν η συμπάθεια ή η φιλία πάρει άλλη τροπή την έστειλε στη Ρωσία. Ο γαμπρός βρέθηκε

Ήταν ο Μέγας Δούκας Πάβελ Αλεξάνδροβιτς που ήταν δέκα χρόνια μεγαλύτερος, συγγενής του Τσάρου και στρατιωτικός.

Ο γάμος έγινε στις 5 Ιουνίου 1889 (με το παλιό ημερολόγιο που ίσχυε σε Ελλάδα και Ρωσία) και το ελληνικό κράτος προίκισε την γενναία την πρώτη πριγκίπισσα που παντρευόταν (400.000 δραχμές, ποσό ιδιαίτερα μεγάλο για την εποχή).

Η Αλεξάνδρα βρέθηκε σε έναν κόσμο διαφορετικό. Είχε στερηθεί τον ήλιο της Ελλάδας, τις ομορφιές της Κέρκυρας, αλλά μπορούσε να απολαύσει τη μεγαλοπρέπεια της Ρωσικής Αυλής και της αριστοκρατίας, τα τεράστια παλάτια, αλλά και τις μηχανογραφίες. Κι όλα αυτά μόνη της αφού πάντα ο σύζυγος έλειπε μακριά για… δουλειές.

Προσπάθησε να προσαρμοστεί, τον πρώτο χρόνο του γάμου έγινε μητέρα, απέκτησε την κόρη της Μαρία. Ο τοκετός δεν ήταν εύκολος και χρειάστηκε να νοσηλευτεί αργότερα σε νοσοκομείο.

Ένα χρόνο μετά έμεινε ξανά έγκυος. Ήταν οκτώ μηνών όταν τον Αύγουστο του 1891 επισκέφθηκε τον αδελφό του συζύγου της Σεργκέι Αλεξάνδροβιτς που ήταν Γενικός Κυβερνήτης της Μόσχας. Διέθετε ένα κτήμα λόγο έξω από την πόλη, στην περιοχή Ιλίνσκογιε, μια εξοχική περιοχή που αγαπούσε η ελίτ της Αυτοκρατορίας και αργότερα έγινε παραθεριστικός προορισμός της νομεκλατούρας του καθεστώτος.

Έπεσε χτύπησε και οι γιατροί υποχρεώθηκαν να πάρουν νωρίτερα το μωρό. Κι ενώ το μωρό που πήρε το όνομα Δημήτριος επέζησε κάτω από δύσκολες συνθήκες η μητέρα έφυγε από τη ζωή.

Οι γιατροί μίλησαν για εκλαμψία που χτυπά στα νεφρά. Στις αγροτικές περιοχές της Ρωσίας οι γιατροί ήταν σπάνιοι. Έπρεπε να έρθουν από την Μόσχα που ήταν η πιο κοντινή μεγάλη πόλη. Στη Δυτική Ευρώπη ακόμα και μια μαία θα μπορούσε να τραβήξει το μωρό και να σώσει τη ζωή και των δύο. Στην περιοχή αυτή δεν υπήρχε.

Η νεαρή Αλεξάνδρα μεγαλωμένη με τη νοοτροπία της μητέρας της που έκανε οκτώ παιδιά, είχε την πεποίθηση ότι έτσι θα μπορούσε να κρατήσει τον άντρα της.

Είναι χαρακτηριστικό ότι όταν ειδοποιήθηκε ότι η σύζυγός του κινδύνευε έφτασε με καθυστέρηση, οι γονείς της έφτασαν πιο γρήγορα κι ας βρίσκονταν εκείνη την περίοδο στο Βερολίνο!

Κι όχι μόνο αυτό, αλλά τα δυο παιδιά τα άφησε σε συγγενείς του για να συνεχίσει την στρατιωτική του δραστηριότητα.

Ο θείος του Παύλοβιτς, Δούκας Κονσταντίν Κονσταντίνοβιτς έγραψε στις αναμνήσεις του που εκδόθηκαν  χρόνια ότι «η Αλεξάνδρα υπήρξε δυστυχισμένη στον γάμο της…». Τα εισαγωγικά μπήκαν στο κείμενο γιατί οι εκδότες προτίμησαν να μην αναφέρουν τι έλεγαν τα κουτσομπολιά που του είχε πει η γυναίκα του για τον βίο και την πολιτεία του ανιψιού του.

Σε αντίθεση με τη Ρωσία, στην Ελλάδα ο θάνατος της πριγκίπισσας δημιούργησε αίσθηση. Ήταν ο δεύτερο μέλος της βασιλικής οικογένειας που έφευγε από τη ζωή. Η πρώτη, η Όλγα, είχε ζήσει λίγους μήνες. Η ιστορία της συγκίνησε πολλούς.

Θάφτηκε στον καθεδρικό Ναό Πέτρου και Παύλου στην Αγία Πετρούπολη. Το 1939 ο ανιψιός της Γεώργιος Β’ ζήτησε από την ΕΣΣΔ να μεταφερθούν τα οστά της στην Ελλάδα για να ταφεί στο Τατόι δίπλα στους γονείς της. Ο Στάλιν έδωσε την άδεια και σύμφωνα με τις ρωσικές πηγές ζήτησε από την Ελλάδα να προσφέρει ένα τρακτέρ ή ένα τραμ για την Αγία Πετρούπολη που τότε λεγόταν Λένιγκραντ. Είναι άγνωστο εάν το αίτημα έγινε δεκτό. Η τελετή ταφής πάντως έγινε με κάθε τιμή μαζί με την αντίστοιχη του αδελφού της πρίγκιπα Χριστόφορου τον Ιανουάριο του 1940.

Άλλα γεγονότα τέτοια μέρα

1908: Το Κρητικό κοινοβούλιο καταργεί την αυτονομία του νησιού και κηρύσσει την ένωση με την Ελλάδα. Οι εκπρόσωποί του όμως δεν έγιναν δεκτοί στην ελληνική βουλή.

1941: Οι ελεύθερες κυβερνήσεις του Βελγίου, της Γαλλίας, της Τσεχοσλοβακίας, της Ελλάδας, του Λουξεμβούργου της Ολλανδίας, της Νορβηγίας, της Πολωνίας και της Γιουγκοσλαβίας διακηρύσσουν την πλήρη υποστήριξη τους στο Ατλαντικό Σύμφωνο.

1952: Ο Γερουσιαστής των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Νίξον κατηγορείται για κακή χρήση των κομματικών συνεισφορών που προέρχονταν από πλούσιους επιχειρηματίες της Καλιφόρνια.

1959: Αγωνιστές της ΕΟΚΑ μηνύουν το Αθηναϊκό Πρακτορείο γιατί μετέδωσε ότι πήραν μέρος σε συνομωσία εναντίον του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου.

1960: Το Αμερικανικό αεροπλανοφόρο «Εντερπράις» γίνεται το πρώτο πυραυλοκίνητο στον κόσμο.

1964: Οι Έλληνες κάτοικοι της Κωνσταντινούπολης εγκαταλείπουν μαζικά την Τουρκία μετά τα μέτρα που παίρνει σε βάρος τους η κυβέρνηση της χώρας.

1969: Ο Ολυμπιακός και ο Εθνικός ισοβαθμούν στη βαθμολογία του πρωταθλήματος στο πόλο. Ο ΓΓΑ Κωνσταντίνος Ασλανίδης αποφασίζει να μην γίνει αγώνας μπαράζ, αλλά ο τίτλος να δοθεί και στις δύο ομάδες. Όσο για το ποιος θα έπαιζε στο Κύπελλο Πρωταθλητριών θα το αποφάσισε η τύχη μέσω κλήρωσης. Στη κλήρωση ευνοήθηκε ο Ολυμπιακός.

1971: Το Λονδίνο απελαύνει 105 Σοβιετικούς με την κατηγορία της κατασκοπείας.

1972: Οι Νορβηγοί σε ποσοστό 53,5% λένε «όχι» στην ένταξη της χώρας τους στην ΕΟΚ.

1973: Η Πορτογαλική Γουινέα αποκτά την ανεξαρτησία της από την Πορτογαλία με το όνομα Γουινέα Μπισάου.

1988: Στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Σεούλ ο Καναδός Μπεν Τζόνσον κερδίζει τα 100μ με 9.79 που αποτελεί Παγκόσμιο ρεκόρ. Δύο μέρες αργότερα αποκαλύπτεται ότι έκανε χρήση απαγορευμένων ουσιών. Ο Καρλ Λιούς έγινε Ολυμπιονίκης, αλλά αργότερα αποκαλύφθηκε ότι κι αυτός έκανε χρήση απαγορευμένων ουσιών. Οι 6 από τους 8 του τελικού είχαν εμπλοκή σε υποθέσεις ντόπινγκ.

1998: Η Βουλή ανακηρύσσει ομόφωνα την 14η Σεπτεμβρίου ημέρα εθνικής Μνήμης για την Γενοκτονία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας.

2000: Ο Κάχι Καχιασβίλι κερδίζει το τρίτο, συνεχόμενο, χρυσό μετάλλιο σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Ήταν το δεύτερο για λογαριασμό της Ελλάδας,  ενώ το 1992 ήταν Ολυμπιονίκης για λογαριασμό της Γεωργίας. Στα 94 κιλά της Άρσης Βαρών σήκωσε 405 κιλά στο σύνολο (185 αρασέ και 220 ζετέ) – Ο Δημοσθένης Ταμπάκος κερδίζει το αργυρό μετάλλιο στους κρίκους της ενόργανης. Η βαθμολογία του ήταν  9,762.

2000: Στις προεδρικές εκλογές στη Σερβία η αντιπολίτευση κερδίζει με εφτά μονάδες διαφορά (48 έναντι 41) το κόμμα του  Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς.

2005: Σε αγώνα θρίλερ η εθνική μπάσκετ νικά στον ημιτελικό του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος με 67-66 τη Γαλλία και προκρίνεται στον τελικό της διοργάνωσης. Ο αγώνας κρίθηκε σε ένα τρίποντο 3’’ πριν το τέλος από τον Δημήτρη Διαμαντίδη. Ήταν η στιγμή που ο Βασίλης Σκουντής, ο οποίος περιέγραφε για την τηλεόραση τον αγώνα είπε το περίφημο «βάλτο αγόρι μου».

Γεννήθηκαν

1884: Ισμέτ Ινονού, Τούρκος στρατιωτικός και πολιτικός. Διαδέχτηκε το 1938 τον Μουσταφά Κεμάλ στην προεδρία της Τουρκικής Δημοκρατίας και διατήρησε τη θέση του μέχρι το 1950. Πέθανε στις 25 Δεκεμβρίου 1973.

1896: Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ, Αμερικανός συγγραφέας. Γνωστότερη νουβέλα του «Ο υπέροχος Γκάσμπι» που μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο με πρωταγωνιστή τον Ρόμπερτ Ρέντφορντ. Πέθανε στις 21 Δεκεμβρίου 1940.

1924: Βούλα Ζουμπουλάκη, ηθοποιός. Υπήρξε σύζυγος του δασκάλου της στη δραματική σχολή Δημήτρη Μυράτ. Ο αδελφός της Πέτρος ήταν εικαστικός και ο ανιψιός της Γιάννης κριτικός κινηματογράφου. Πέθανε στις 7 Σεπτεμβρίου 2015.

1952: Νίκος Σεργιανόπουλος, ηθοποιός. Οι τηλεοπτικές του εμφανίσεις στις σειρά «Δύο ξένοι» και  «Στάβλοι της Εριέτας Ζαΐμη» τον έκαναν ιδιαίτερα δημοφιλή. Δολοφονήθηκε στις 4 Ιουνίου 2008.

1962: Νία Βαρντάλος, Καναδή ηθοποιός, σεναριογράφος και παραγωγός με ελληνική καταγωγή. Μεγάλη επιτυχία της η ταινία «Γάμος αλά ελληνικά».

Θάνατοι

1920: Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ (74 χρ.), Ρώσος κοσμηματοπώλης. Ειδικεύτηκε στα διακοσμητικά αντικείμενα με πολύτιμους και ημιπολύτιμους λίθους. Μετά την Ρωσική Επανάσταση του 1917 έζησε εξόριστος στην Ελβετία.

2000: Λέων Αυδής (63 χρ.), στέλεχος του ΚΚΕ, πολιτικός. Εκλέχτηκε βουλευτής, υπήρξε υποψήφιος Δήμαρχος Αθηναίων και Δημοτικός Σύμβουλος. Πλατεία στον Κεραμικό φέρει το όνομά του.

Διαβάστε ακόμη

MEDIA

Πέτρος Κουσουλός: Ένταση στον αέρα του ΑΝΤ1- Σταμάτησε τη ροή και ζήτησε εξηγήσεις

Ένα απρόοπτο σημειώθηκε στον αέρα των «Αποκαλύψεων» του ΑΝΤ1, όταν ο Πέτρος Κουσουλός ενημερώθηκε ότι η εκπομπή έπρεπε να ολοκληρωθεί μέσα στα επόμενα λεπτά.