Αναζήτηση

Πατήστε ESC για κλείσιμο

ΕΝΘΥΜΙΑ

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

21/11/2026 - 07:31 | | 7 λεπτά ανάγνωση
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη της Espresso στην Google

Η Στέλλα, η εμβληματική ταινία του Μιχάλη Κακογιάννη έκανε την ελληνική της πρεμιέρα τέτοια μέρα, 21 Νοεμβρίου 1955, σε τέσσερις κινηματογράφους (Ορφεύς, Τιτάνια, Κοτοπούλη, Μαξίμ). Ήταν πολυαναμενόμενη αφού κουβαλούσε τον θρύλο της συμμετοχής της στο Φεστιβάλ των Καννών, εκεί που η Μελίνα Μερκούρη δεν κέρδισε κάποιο βραβείο, αλλά γνώρισε τον Ζιλ Ντασέν που σημάδεψε όχι μόνο την μετέπειτα καριέρα της, αλλά και την ίδια της τη ζωή.

Γιατί λοιπόν μόνο σε τέσσερις κινηματογράφους; Η πρώτη εξήγηση είναι ότι και οι τέσσερις ήταν μεγάλοι, ο Ορφέας χωρούσε 1.900 θεατές, το Κοτοπούλη 1.370, το Τιτάνια 1.200 και το Μαξίμ 914, με δεδομένο ότι είχαν δύο προβολές μπορούσαν να καλύψουν ένα μεγάλο μέρος του κοινού. Οι παραγωγοί προτιμούσαν λίγες και μεγάλες αίθουσες γιατί η εκτύπωση φιλμ που γινόταν στο εξωτερικό κόστιζε ακριβά.

Ακόμα κι έτσι η ταινία με τα 134.142 εισιτήρια δεν ήταν πρώτη, αλλά δεύτερη. Την ξεπέρασε η Κάλπικη Λίρα του Γιώργου Τζαβέλα με 208.410.

Το σενάριο στηριζόταν σε ένα θεατρικό έργο του νεαρού τότε Ιάκωβου Καμπανέλλη με τίτλο Η Στέλλα με τα κόκκινα γάντια, το είχε γράψει για την Μελίνα Μερκούρη, αλλά πριν ανέβει στην σκηνή δόθηκε στον Μιχάλη Κακογιάννη που το έκανε ταινία με σημαντικές παρεμβάσεις. Η επιτυχία της ταινίας καταδίκασε το θεατρικό έργο στο συρτάρι του συγγραφέα.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Ο Καμπανέλης πριν μια δεκαετία ήταν κρατούμενος σε στρατόπεδο συγκέντρωσης στη Γερμανία, την ίδια εποχή ο αδελφός του ήταν εξορία, αλλά τα βιώματά του στην κινηματογραφική εκδοχή εξαφανίστηκαν. Η Στέλλα ήταν μια άσημη τραγουδίστρια σε καμπαρέ και ο Μίλτος όχι μόνο δεν ήταν φτασμένος ποδοσφαιριστής, αλλά ένας εργάτης που κουβαλούσε μάρμαρα σε λατομείο. Επιπροσθέτως είχε κάνει κι αυτός σε στρατόπεδο συγκέντρωσης κι ο πατέρας του ήταν ανάπηρος από τον ελληνοϊταλικό πόλεμο.

Ο Κακογιάννης φαντάστηκε την ηρωίδα του Τζίλντα και της έριξε τη χρυσόσκονη της σταρ. Δεν ήταν ο ζηλιάρης άνδρας που ήθελε τη γυναίκα δική του, αλλά ένας βαθιά πληγωμένος άνθρωπος από την ίδια τη ζωή που δεν ήθελε να πληγωθεί ξανά. Κι ήθελε να σμίξει με μια κοπέλα πληγωμένη καταδικασμένη στην αποτυχία. Ποτέ δεν θα τραγουδούσε δίπλα στον Τσιτσάνη,

Μπορεί ο Μάνος Χατζιδάκις να απογείωσε το έργο με τα τραγούδια που έγραψε, αλλά στην θεατρική εκδοχή υπήρχαν μόνο αυθεντικά ρεμπέτικα.

Το εντυπωσιακό είναι ότι το θεατρικό έργο στην πλήρη μορφή του θεωρείται χαμένο. Χρόνια μετά όταν το αναζήτησε ο Καμπανέλλης μπόρεσε να βρει την δεύτερη και την τρίτη πράξη μεταφρασμένη στα αγγλικά, έγραψε ξανά την πρώτη και προσάρμοσε την τελευταία στην κινηματογραφική εκδοχή.

Την εποχή του covid-19, τον Δεκέμβριο του 2020 το Εθνικό Θέατρο ανέβασε την παράσταση διαδικτυακά σε σκηνοθεσία Γιάννου Περλέγκα που προσπάθησε από τις σημειώσεις του συγγραφέα να πλησιάσει όσο μπορούσε το αρχικό κείμενο.

Η δραματικότερη σκηνή του έργου, το φινάλε, δεν γυρίστηκε σε κάποιο δρόμο του Πειραιά, αλλά στα Εξάρχεια. Στη συμβολή των οδών Καλλιδρομίου, Πλαπούτα και Τσαμαδού. Τότε ήταν μια απλή γειτονιά της Αθήνας και τίποτε περισσότερο.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Όσο για την κριτική παρά το γεγονός ότι ήταν μια σημαντική προσπάθεια να πλησιάσει η ταινία σε καλλιτεχνική αξία τις ευρωπαϊκές και κάπως τις αμερικάνικες παραγωγές πολλοί εκπρόσωποί της την απαξίωσαν.

Η προοδευτική Αυγή και η συντηρητική Εστία συναντήθηκαν στην ουσία της ταινίας, το πόσο μια γυναίκα ήταν αποδεκτό να θέλει να χαρεί τον έρωτα χωρίς περιορισμούς.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Ο Κώστας Σταματίου γράφει στην εφημερίδα που αντιπροσώπευε την αριστερά για την ταινία:

Την απορρίπτουμε με αγανάκτηση για τον περιεχόμενό της… ξεδιάντροπο μελόδραμα που προβάλλει ότι πιο χαμηλό, ότι πιο «λούμπεν», ότι πιο χυδαίο υπάρχει στη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα… ο βούρκος γίνεται σύμβολο της Ελλάδος…

Τουλάχιστον έχει αφιερώσει κάποιες γραμμές στην ερμηνεία της Μελίνας την οποία χαρακτηρίζει καταπληκτική ηθοποιό.

Η Εστία με τη σειρά της προέβλεψε ότι το σενάριο μπορεί να ικανοποιεί τον Γάλλο θεατή, αλλά όχι τον Αθηναίο, ενώ λίγες μέρες αργότερα επανέρχεται και χρησιμοποιεί την ίδια επιχειρηματολογία της Αυγής, αλλά στην καθαρεύουσα γράφοντας για ένα βρωμερόν γύναιον ως πρόμαχον της ελευθερίας των ηθών και ως εκ πεποιθήσεως εχθράν του γάμου τον οποίον θεωρεί απαράδεκτον φυλακήν.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Ο Μάριος Πλωρίτης στην Ελευθερία ενοχλήθηκε από τους «λιτούς» διαλόγους, την άγνοια των δημιουργών για την πραγματική ατμόσφαιρα των μπουζουκιών, τις υπερβολές στην προβολή των τοπίων και άλλα πολλά. Είχε επαίνους, αλλά διαπίστωσε και… ψεγάδια.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Στο Βήμα με υπογραφή Το Κουαρτέτο θεωρεί ότι η ταινία είναι η καλύτερη που έχει παρουσιάσει μέχρι τώρα ο ελληνικός κινηματογράφος, εκθειάζει την Μελίνα, αλλά χτυπά αλύπητα τον Κακογιάννη αναφέροντας ότι δεν είναι τίποτε περισσότερο από ένας καλός εμπορικός σκηνοθέτης (η πορεία του έδειξε το ακριβώς αντίθετο) που είχε ελάχιστα ευρήματα, καλό μοντάζ, ελαττωματική φωτογραφία και νόθα μουσική, εννοώντας την παρουσία των Χατζηδάκη και Τσιτσάνη.

Η πιο σκληρή κριτική προέρχεται από την Επιθεώρηση της Τέχνης, ένα σοβαρό περιοδικό με προοδευτικά θέματα.

Ο Αντώνης Μοσχοβάκης περνά γενεές δεκατέσσερις την ταινία θεωρώντας την παρακμιακή όπως και η ταινία του Καζάν Ανατολικά της Εδέμ που επίσης είχε κατακεραυνώσει στο προηγούμενο τεύχος. Γράφει χαρακτηριστικά:
Ο θεατής όταν δεν αηδιάζει ή δεν αγανακτεί διασκεδάζει με τα καμώματα που της έχει δώσει ο Κακογιάννης.

Λίγο πιο κάτω χαρακτηρίζει ξετραχηλισμένο γύναιο την ηρωίδα, ενώ για τον Κύπριο σκηνοθέτη την ώρα που στο νησί του είχε φουντώσει ο αγώνας για την Ένωση με την Ελλάδα, αναφέρει ότι είναι ξένος στον τόπο μας και τον καλεί να μελετήσει καλύτερα την ελληνική πραγματικότητα.

Τον ενοχλεί ακόμα και η μουσική του Μάνου Χατζιδάκι και φιλοξενεί σε ένθετο την άποψή του για ένα τραγούδι που έμεινε στην ιστορία.

Η πρεμιέρα της Στέλλας, η σκληρή κριτική και άγνωστα παρασκήνια

Τηλεόραση

1997: Η απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ εορτάζεται για πρώτη φορά η παγκόσμια ημέρα τηλεόρασης.

1980: Το επεισόδιο Ποιος το έκανε από την τηλεοπτική σειρά Ντάλας πραγματοποιεί ρεκόρ τηλεθέασης με 53,3 εκ. τηλεθεατές ή 76%.

Θέατρο

1920: Το θεατρικό έργο του Κάρελ Κάπεκ Υπόθεση Μαρκόπουλος ανεβαίνει στην Πράγα. Πρωταγωνιστής του έργου ο Έλληνας γιατρός του 16ου αιώνα που υπηρετούσε τον Αυτοκράτορα Ροδόλφο τον Β’.

Κινηματογράφος

1931: Κυκλοφορεί η ταινία τρόμου Φρανκενστάιν σε σκηνοθεσία του Τζέιμς Γουέιλ με πρωταγωνιστή τον Μπορίς Καρλόφ, βασισμένη στο μυθιστόρημα της Μαίρι Σέλεϊ Φρανκενστάιν ή ο Σύγχρονος Προμηθέας γραμμένο το 1818.

1976: Η ταινία Ρόκι σε σκηνοθεσία του Τζον Άβιλντσεν με πρωταγωνιστή τον Σιλβέστερ Σταλόνε κάνει πρεμιέρα στην Νέα Υόρκη. Τον επόμενο χρόνο θα βραβευτεί με Όσκαρ καλύτερης ταινίας.

Μουσική

1937: Η 5η Συμφωνία του Ντιμίτρι Σοστακόβιτς κάνει πρεμιέρα στο Λένινγκραντ με το κοινό να χειροκροτεί με ενθουσιασμό στο τέλος της συναυλίας.

Διάφορα

1783: Υψώνεται στον ουρανό του Παρισιού το πρώτο αερόστατο. Εφευρέτες ήταν τα αδέλφια Ιωσήφ-Μιχαήλ και Ιάκωβος-Στέφανος Μογκολφιέ. Επιβάτες ο Ιωάννης Πιλστρ ντε Ροζιέ και ο μαρκήσιος ντ’ Αρλαντ. Η περιπλάνησή τους κράτησε 25’.

1989: Με νόμο που υπογράφει ο Τζορτζ Μπους απαγορεύεται το κάπνισμα στις εσωτερικές πτήσεις των ΗΠΑ.

Αθλητισμός

1888: Στην Αγγλία καθιερώνεται το σύστημα βαθμολογίας που έδινε δύο βαθμούς στη νικήτρια ομάδα, κανένα στην ηττημένη, ενώ οι ισόπαλες έπαιρναν από ένα βαθμό. Ένα αιώνα μετά το σύστημα άλλαξε σε 3-0-1.

1976: Ο Κάζιμιρ Γκόρσκι, 55 χρόνων, προπονητής της Εθνικής Πολωνίας αναλαμβάνει τον Παναθηναϊκού. Διαδέχεται τους υπηρεσιακούς Αντώνη Μηγιάκη και Νίκο Τζουνάκο οι οποίοι είχαν διαδεχτεί τον Βραζιλιάνο Αϊμόρε Μορέιρα. Σε λίγους μήνες ο «παππούς» κατακτούσε το νταμπλ με τον Παναθηναϊκό. Ήταν η αρχή μιας νέας μεγάλης ελληνικής καριέρας.

1995: Ο Πύρρος Δήμας  στο παγκόσμιο πρωτάθλημα Άρσης Βαρών στη Κίνα κατακτά δύο χρυσά κι ένα αργυρό. Ο Κάχι Καχιασβίλι κέρδισε κι αυτός δύο χρυσά κι ένα χάλκινο. Ακόμα ο Βαλέριος Λεωνίδης κέρδισε τρία αργυρά, ο Βίκτωρας Μήτρου δύο χάλκινα, η Γιώτα Αντωνοπούλου τρία χάκλινα και η Μαρία Χριστοφορίδου ένα χάλκινο.

2005: Η ΕΠΑΕ εγκρίνει τη πρόταση του μεγαλομετόχου της ΠΑΕ Ξάνθη Χρήστου Πανόπουλου για τη δημιουργία της Superleague. Οκτώ ΠΑΕ ψήφισαν «ναι» (Παναθηναϊκός, Ολυμπιακός, ΑΕΚ, Ξάνθη, Πανιώνιος, ΟΦΗ, Καλαμαριά, Λάρισα). Πριν την έναρξη της ψηφοφορίας αποχώρησαν τρεις ΠΑΕ (ΠΑΟΚ, Αιγάλεω, Ιωνικός), ενώ «παρών» δήλωσαν οι Λεβαδειακός και Ατρόμητος.

2006: Σε αγώνα για την 5η αγωνιστική του Τσάμπιονς Λιγκ η ΑΕΚ νικά 1-0 τη Μίλαν.

Espresso News app
ΕΦΑΡΜΟΓΗ ESPRESSO NEWS

Κατεβάστε τη δωρεάν εφαρμογή και διαβάστε πρώτοι τις ειδήσεις στο κινητό σας.